Vượt đỉnh lịch sử, giá vàng có thể lên 6.000 USD/ounce: Chuyên gia chỉ cách huy động 2.000 tấn vàng trong dân

Giá vàng hoàn toàn có khả năng cán mốc 6.000 USD/ounce

Giá vàng thế giới liên tục phá vỡ các kỷ lục, có thời điểm vượt ngưỡng 5.600 USD/ounce, trong khi tại Việt Nam, giá vàng SJC đã có lúc chạm mốc 190 triệu đồng một lượng. Đây là những con số mà ít ai nghĩ hoặc hình dung tới ở thời điểm chỉ vài năm trước.

Trước những biến động lớn đó, tại talkshow "Thế giới xáo trộn, Vàng sẽ vượt 6.000 USD/ounce - Chu kỳ tăng giá khó dừng lại?", TS. Phạm Xuân Hòe - nguyên Phó Viện trưởng Viện Chiến lược Ngân hàng, nhận định kinh tế toàn cầu đang ở giai đoạn nhiều bất định. Theo ông, trong bối cảnh niềm tin vào hệ thống tiền tệ có dấu hiệu dao động, vàng không chỉ còn là tài sản trú ẩn truyền thống mà dần trở thành một loại tài sản chiến lược quan trọng bậc nhất trong cấu trúc tài chính của các quốc gia.

Phân tích sâu hơn, ông cho rằng đà tăng của vàng là kết quả của nhiều yếu tố cộng hưởng. Khi rủi ro vĩ mô gia tăng - từ xung đột địa chính trị đến áp lực lạm phát và nợ công - các nhà đầu tư, đặc biệt là ngân hàng trung ương, có xu hướng điều chỉnh danh mục dự trữ. Việc đa dạng hóa khỏi đồng USD, gia tăng tỷ trọng vàng, được xem như một cách củng cố “tấm đệm an toàn” cho hệ thống tài chính.

Đặc biệt, chiến lược "phi đô la hóa" đang được khối BRICS, dẫn đầu là Trung Quốc và Nga, thúc đẩy mạnh mẽ cho đà tăng của giá vàng.

TS. Phạm Xuân Hòe dẫn chứng việc Trung Quốc mua ròng vàng liên tục trong hơn 15 tháng, đưa dự trữ lên tới 2.300 tấn theo số liệu công bố, dù thực tế có thể cao hơn nhiều. Ông nhận định rằng việc các quốc gia này chuyển dịch từ trái phiếu Mỹ sang vàng thỏi không chỉ nhằm bảo vệ tài sản trước các lệnh cấm vận mà còn có thể là bước đệm cho một hệ thống thanh toán mới được bảo đảm bằng vàng.

Dù vậy, ông cũng tỏ ra thận trọng trước khả năng xuất hiện sớm một đồng tiền chung của BRICS đủ sức thay thế vai trò của USD. Theo ông, vị thế của đồng tiền Mỹ được xây dựng qua nhiều thập kỷ, dựa trên nền tảng thể chế, thị trường tài chính và sức mạnh kinh tế sâu rộng. Tuy nhiên, cục diện đa cực đang hình thành có thể làm suy giảm tính “độc tôn” trước đây, qua đó tạo thêm dư địa cho vàng gia tăng ảnh hưởng.

Đáng chú ý, sau khi lập đỉnh, giá vàng từng giảm mạnh tới 1.200 USD chỉ trong 48 giờ. Song TS. Phạm Xuân Hòe cho rằng đây chủ yếu là điều chỉnh kỹ thuật sau giai đoạn tăng nóng, chưa đủ cơ sở để khẳng định thị trường đang bước vào chu kỳ bong bóng.

Ông đưa ra một số tín hiệu thường thấy khi bong bóng hình thành, như: ngân hàng trung ương ngừng mua, các quỹ ETF bán ròng kéo dài, giá mất các ngưỡng hỗ trợ quan trọng và không hồi phục, nhu cầu vật chất suy yếu rõ rệt, hoặc chính sách vĩ mô đảo chiều mạnh. Theo đánh giá hiện tại, những dấu hiệu này chưa xuất hiện một cách rõ nét.

Vì vậy, TS. Phạm Xuân Hòe dự báo trong năm 2026, giá vàng hoàn toàn có khả năng chinh phục mốc 6.000 USD/ounce, thậm chí cao hơn nếu các yếu tố kích thích tiếp tục duy trì.

Bài toán huy động 2.000 tấn vàng trong dân

Tại thị trường trong nước, câu chuyện giá và nguồn cung vàng vẫn đặt ra nhiều thách thức cho cơ quan quản lý. Dù Chính phủ đã định hướng xóa bỏ thế độc quyền vàng miếng SJC thông qua Nghị định 232, song trên thực tế, cơ chế vận hành thị trường chưa có nhiều thay đổi đáng kể.

Theo TS. Phạm Xuân Hòe, có thời điểm chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới lên tới 25 triệu đồng/lượng, phản ánh tình trạng nguồn cung chính thức hạn chế trong khi hoạt động buôn lậu qua biên giới vẫn diễn biến phức tạp.

Ông phân tích, khi nguồn cung bị siết lại, thị trường tự do dễ bị đẩy giá lên cao do cộng thêm nhiều chi phí trung gian và rủi ro. Phần chi phí này cuối cùng vẫn do người mua gánh chịu. Bên cạnh đó, chuyên gia cũng lưu ý rủi ro khi người dân mua vàng không có thương hiệu rõ ràng. Trong trường hợp cần bán lại, người mua có thể gặp khó khăn nếu cơ sở kinh doanh từ chối thu mua hoặc ép giá, kể cả khi có hóa đơn giao dịch.

Một vấn đề lớn khác là làm thế nào để huy động lượng vàng trong dân - ước tính hơn 2.000 tấn - vào phục vụ phát triển kinh tế.

Theo TS. Phạm Xuân Hòe, yếu tố then chốt vẫn là củng cố niềm tin thị trường và bảo đảm tính minh bạch trong chính sách. Ông gợi mở khả năng phát hành chứng chỉ vàng hoặc trái phiếu vàng với mức lãi suất tượng trưng, chẳng hạn 0,05%/năm. Lượng vàng huy động được sẽ đưa vào dự trữ quốc gia, qua đó tạo tài sản bảo đảm cho việc phát hành trái phiếu quốc tế bằng ngoại tệ mạnh nhằm phục vụ đầu tư phát triển.

Tuy nhiên, để triển khai mô hình này, cần một khung pháp lý chặt chẽ và năng lực quản trị rủi ro cao, đặc biệt trong bối cảnh giá vàng và tỷ giá biến động khó lường.

Về chiến lược đầu tư cho năm 2026, TS. Phạm Xuân Hòe đưa ra lời khuyên người dân nên hết sức bình tĩnh, tránh tâm lý FOMO (sợ bỏ lỡ cơ hội) mà dẫn đến việc "đu đỉnh".

Ông phân tích rằng trong bối cảnh hiện nay, vàng nhẫn đang có nhiều ưu điểm vượt trội so với vàng miếng SJC hay giữ đô la Mỹ, xét trên các tiêu chí về tính thanh khoản, rủi ro chính sách và phí giao dịch.

Thay vì lướt sóng đầy mạo hiểm vốn chỉ dành cho những nhà đầu tư chuyên nghiệp, người dân nên coi vàng là một phần trong danh mục tích sản dài hạn, chiếm khoảng 30% trọng số đầu tư để bảo hiểm rủi ro.

Ngoài ra, TS. Phạm Xuân Hòe cũng nhấn mạnh rằng tài sản lớn nhất mà mỗi người cần đầu tư chính là kiến thức tài chính. Trong một thế giới đầy biến động như hiện nay, việc hiểu rõ các quy luật vận hành của thị trường sẽ giúp nhà đầu tư tỉnh táo hơn trước những đợt tăng giảm mạnh.