110 công nhân vệ sinh tại Vĩnh Long mất việc ngay trước thềm Tết Nguyên đán

Cú sốc ngừng việc giữa những ngày giáp Tết

Những ngày cuối năm, khi phố phường Trà Vinh bắt đầu rộn ràng không khí đón xuân thì tại Công ty Cổ phần Công trình đô thị Trà Vinh, không khí lại trầm lắng đến nghẹt thở. Thông báo ngừng việc đột ngột đối với 110 lao động như một gáo nước lạnh dội xuống niềm hy vọng về một cái Tết ấm no.

Bà Phạm Thị Thúy Oanh, người đã dành gần 20 năm thanh xuân gắn bó với chiếc chổi tre và những con đường bụi bặm, vẫn chưa hết bàng hoàng. Với trình độ học vấn 7/12 và không có tay nghề chuyên môn nào khác ngoài công việc vệ sinh, cánh cửa mưu sinh dường như đang đóng sầm lại trước mắt người phụ nữ này.

Gánh nặng trên vai bà Oanh không chỉ là cơm áo gạo tiền cho bản thân. Bà còn mẹ già ngoài 80 tuổi thường xuyên đau ốm và một gia đình lớn đang chới với. Điều chua xót hơn cả là bi kịch này không chừa một ai trong gia đình bà. Cha bà và vợ chồng người em gái cũng cùng chung số phận nằm trong danh sách cắt giảm. Khi tất cả trụ cột kinh tế trong một nhà cùng lúc mất đi thu nhập, sự chật vật không còn là nguy cơ, mà đã hiện hữu ngay trước mắt.

Khi cánh cửa trường học có nguy cơ khép lại

Câu chuyện của gia đình ông Đoàn Vĩnh Phúc tại xã Nhị Long lại mang một màu sắc bi quan khác, liên quan đến tương lai của thế hệ sau. Cả hai vợ chồng ông Phúc đều nằm trong danh sách 110 người phải ngừng việc đợt này.

Sinh năm 1980, ở độ tuổi ngoài 40, sức khỏe không còn sung mãn để cạnh tranh trong các dây chuyền nhà máy công nghiệp, ông Phúc rơi vào thế kẹt của lao động trung niên. Không thể xin vào các khu công nghiệp để có lương cố định, ông buộc phải tính đến việc làm lao động tự do với thu nhập bấp bênh bữa đực bữa cái.

Nhưng điều khiến người đàn ông này trăn trở nhất không phải là miếng ăn của chính mình, mà là con đường học vấn của hai đứa con đang học lớp 11 và 12. Thời điểm quan trọng nhất của đời học sinh lại trùng với lúc kinh tế gia đình kiệt quệ. Ông Phúc chỉ dám mong ước một điều nhỏ nhoi: Công ty xem xét giữ lại một người trong các cặp vợ chồng cùng làm việc. Đó là chiếc phao cứu sinh cuối cùng để gia đình ông bớt đi phần nào áp lực.

Góc khuất sau cuộc đấu thầu giá rẻ

Nguyên nhân sâu xa của cuộc chia ly nhân sự lớn này xuất phát từ quy luật khắc nghiệt của kinh tế thị trường: Đấu thầu.

Ông Phạm Tiết Khoa, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Công trình đô thị Trà Vinh thừa nhận thực tế đau lòng rằng công ty buộc phải cắt giảm nhân sự vì không còn việc để làm. Đơn vị này đã thất bại trong việc đấu thầu gói vệ sinh tại địa phương cho năm 2026.

Việc cho công nhân ngừng việc, theo ông Khoa, là giải pháp bắt buộc để duy trì hoạt động tối thiểu của bộ máy còn lại. Lãnh đạo công ty thừa nhận thời điểm cận Tết là lúc người lao động dễ tổn thương nhất, nhưng doanh nghiệp cũng chỉ có thể thực hiện các khoản chi trả theo đúng quy định pháp luật và cam kết sẽ ưu tiên tuyển dụng lại nếu trúng các gói thầu mới trong tương lai.

Bài toán kinh tế và số phận người lao động

Theo thông tin từ Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Trà Vinh, gói thầu "Quét, thu gom, vận chuyển rác thải sinh hoạt phường Trà Vinh năm 2026" có giá hơn 25,5 tỉ đồng. Cuộc đua có sự tham gia của 3 đơn vị, và kết quả ngã ngũ khi yếu tố giá cả trở thành điểm quyết định.

Công ty TNHH Dịch vụ Công ích Sài Gòn Xanh đã trúng thầu với mức giá dự thầu hơn 15,2 tỉ đồng. Con số này thấp hơn đáng kể so với mức giá hơn 19,8 tỉ đồng mà Công ty Cổ phần Công trình Đô thị Trà Vinh đưa ra.

Chênh lệch hàng tỉ đồng đã mang lại lợi ích tiết kiệm ngân sách, nhưng ở chiều ngược lại, nó cũng gián tiếp dẫn đến việc 110 lao động địa phương mất đi chỗ dựa. Đây là một thực tế trần trụi của cơ chế thị trường, nơi hiệu quả kinh tế được đặt lên bàn cân, và đôi khi, cái giá phải trả là sự ổn định của hàng trăm phận đời lao động phổ thông.

Giữa những toan tính về con số và lợi nhuận, 110 con người ấy vẫn đang loay hoay tìm lời giải cho bài toán Tết này sống sao khi không còn đồng lương quen thuộc.