Thanh khoản chứng khoán hụt hơi khi VN-Index lao dốc: Dòng tiền đang nói điều gì?

Sau hai tuần liên tiếp VN-Index giao dịch dưới mốc 1.900 điểm, tâm lý thận trọng tiếp tục bao trùm thị trường. Phiên 1/6, lực cầu suy yếu trong khi áp lực bán gia tăng khiến chỉ số giảm gần 19 điểm xuống 1.845 điểm, đánh dấu phiên điều chỉnh thứ 5 liên tiếp và lùi về vùng thấp nhất trong khoảng một tháng rưỡi.

Diễn biến này không nằm ngoài dự báo của nhiều công ty chứng khoán. Trước đó, một số đơn vị phân tích đã cảnh báo VN-Index có thể tiếp tục chịu áp lực điều chỉnh trong ngắn hạn do khối ngoại duy trì bán ròng mạnh và nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn suy yếu. Kịch bản được nhiều bên nhắc tới là thị trường có thể kiểm định vùng hỗ trợ quanh 1.800 điểm trước khi tìm lại trạng thái cân bằng.

Tuy nhiên, điểm đáng chú ý lại nằm ở dòng tiền.

Phiên đầu tuần, giá trị khớp lệnh trên HoSE chỉ đạt khoảng 15.000 tỷ đồng, giảm gần 5.000 tỷ so với cuối tuần trước và xuống mức thấp nhất kể từ đầu năm. Trong khi đó, khối ngoại tiếp tục bán ròng hàng trăm tỷ đồng, nối dài chuỗi xả hàng lên phiên thứ 12 liên tiếp.

Trên thị trường chứng khoán, diễn biến điểm số chỉ phản ánh một phần câu chuyện. Điều quan trọng không kém là lượng tiền thực sự tham gia vào xu hướng tăng hoặc giảm của thị trường. Vì vậy, thanh khoản thường được xem là “nhiệt kế” đo sức khỏe dòng tiền.

Thông thường, thanh khoản cao cho thấy dòng tiền sẵn sàng chấp nhận rủi ro và xu hướng hiện tại nhận được sự đồng thuận lớn hơn từ nhà đầu tư. Ngược lại, khi thanh khoản liên tục suy giảm, điều đó phản ánh tâm lý dè dặt, nhà đầu tư hạn chế giải ngân và chờ đợi thêm tín hiệu rõ ràng hơn.

Thực tế, dấu hiệu này đã xuất hiện từ trước khi thị trường điều chỉnh. Trong giai đoạn đầu tháng 5, VN-Index từng thiết lập đỉnh lịch sử quanh 1.930 điểm nhưng giá trị giao dịch trên HoSE vẫn duy trì ở mức khá thấp, phổ biến dưới ngưỡng 1 tỷ USD mỗi phiên. Điều đó cho thấy đà tăng chủ yếu được dẫn dắt bởi một số nhóm cổ phiếu lớn thay vì sự tham gia đồng đều của dòng tiền trên diện rộng.

Khi lực cầu không đủ mạnh để lan tỏa, thị trường trở nên dễ tổn thương hơn trước các nhịp chốt lời hoặc áp lực bán từ khối ngoại. Đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến VN-Index nhanh chóng đánh mất mốc 1.900 điểm trong nửa cuối tháng 5.

Dù vậy, thanh khoản thấp không hoàn toàn là tín hiệu tiêu cực. Trong nhiều giai đoạn thị trường điều chỉnh mạnh, việc dòng tiền co hẹp đôi khi phản ánh áp lực bán đang dần suy yếu khi phần lớn nhà đầu tư không còn muốn bán ra ở vùng giá thấp hơn. Đây thường là điều kiện cần để thị trường hình thành vùng cân bằng trước khi xuất hiện nhịp hồi phục mới.

Theo đánh giá của một số công ty chứng khoán, xu hướng ngắn hạn của VN-Index vẫn đang hướng xuống nhưng đây nhiều khả năng là nhịp điều chỉnh mang tính kỹ thuật hơn là sự đảo chiều của xu hướng tăng dài hạn.

Trong bối cảnh đó, nhà đầu tư được khuyến nghị duy trì sự kiên nhẫn, ưu tiên nắm giữ các cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt và cân nhắc giải ngân từng phần ở những nhóm ngành đầu ngành như ngân hàng, chứng khoán hay dầu khí khi thị trường xuất hiện các nhịp rung lắc mạnh.

“Thận trọng và kiên nhẫn là từ khóa chủ đạo trong tháng này”, nhóm phân tích MBS nhận định trong báo cáo chiến lược thị trường mới công bố.