Bất ổn xung đột tại Trung Đông, Bộ Tài chính đề xuất thuế nhập khẩu xăng dầu giảm về 0%

Bộ Tài chính đang đề xuất giảm mạnh thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN) đối với một số mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu đầu vào nhằm ứng phó với biến động của thị trường năng lượng thế giới.

Theo hồ sơ gửi Bộ Tư pháp để thẩm định, Bộ Tài chính cho biết đang xây dựng dự thảo nghị định sửa đổi mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đối với một số mặt hàng xăng dầu và nguyên liệu pha chế. Dự thảo được xây dựng theo trình tự, thủ tục rút gọn nhằm kịp thời ứng phó với diễn biến phức tạp của thị trường năng lượng toàn cầu.

Cụ thể, Bộ Tài chính đề xuất giảm thuế suất MFN từ 10% xuống 0% đối với xăng động cơ không pha chì (các mã HS 2710.12.21; 2710.12.22; 2710.12.24; 2710.12.25) và các nguyên liệu pha chế xăng như Naphtha, reformate (mã HS 2710.12.80).

Đối với các mặt hàng nhiên liệu diesel, dầu nhiên liệu, nhiên liệu máy bay và kerosine, thuế nhập khẩu MFN cũng được đề xuất giảm từ 7% xuống 0%.

Ngoài ra, một số nguyên liệu hóa dầu như Xylen, condensate, P-Xylen sẽ được giảm thuế từ 3% xuống 0%, trong khi hydrocarbon mạch vòng loại khác giảm từ 2% xuống 0%.

Theo tính toán của cơ quan soạn thảo, nếu áp dụng mức thuế mới theo kim ngạch nhập khẩu năm 2025, ngân sách Nhà nước có thể giảm thu khoảng 1.024 tỷ đồng.

Dự kiến nghị định sẽ có hiệu lực từ ngày ký đến hết ngày 30/4/2026. Trường hợp cần kéo dài thời gian áp dụng, Bộ Công Thương sẽ có ý kiến đề xuất để Bộ Tài chính tổng hợp, trình Chính phủ xem xét quyết định.

Bộ Tài chính cho biết tình hình thế giới đang có nhiều bất ổn, đặc biệt là xung đột tại Trung Đông khiến giá năng lượng, nhất là dầu mỏ và khí đốt, biến động mạnh. Nguồn cung xăng dầu toàn cầu có dấu hiệu gián đoạn, kéo theo giá dầu thô tăng cao.

Diễn biến này được cho là có thể ảnh hưởng đến thị trường xăng dầu trong nước, do đó việc điều chỉnh thuế nhập khẩu được xem là một trong những giải pháp nhằm ổn định nguồn cung và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Theo đánh giá của cơ quan soạn thảo, xung đột giữa Hoa Kỳ, Israel và Iran đã tác động đáng kể đến hoạt động kinh doanh xăng dầu trên thế giới. Đặc biệt, việc Eo biển Hormuz bị phong tỏa khiến khoảng 20 triệu thùng dầu thô mỗi ngày từ khu vực Trung Đông không thể vận chuyển tới các nhà máy lọc dầu, nhất là tại khu vực châu Á.

Hiện nay, phần lớn xăng dầu nhập khẩu vào Việt Nam đến từ các nước ASEAN và Hàn Quốc, với mức thuế suất chủ yếu 0% theo các hiệp định thương mại tự do. Tuy nhiên, trong bối cảnh nguồn cung toàn cầu bị thu hẹp, việc mua xăng dầu thành phẩm từ các thị trường này cũng có thể gặp khó khăn.

Theo số liệu của Cục Hải quan, năm 2025 Việt Nam nhập khẩu khoảng 9,9 triệu tấn xăng dầu thành phẩm các loại, với kim ngạch hơn 6,8 tỷ USD. Trong đó, diesel chiếm tỷ trọng lớn nhất với khoảng 3,3 tỷ USD, tiếp đến là xăng khoảng 1,6 tỷ USD, nhiên liệu bay khoảng 1,5 tỷ USD và dầu mazut khoảng 0,4 tỷ USD. Nguồn cung chủ yếu đến từ Hàn Quốc, Singapore, Trung Quốc và Malaysia.

Ngoài ra, Việt Nam cũng nhập khẩu hơn 14,1 triệu tấn dầu thô, trị giá trên 7,7 tỷ USD. Kuwait hiện là nhà cung cấp dầu thô lớn nhất cho Việt Nam, chiếm khoảng 80% sản lượng nhập khẩu.