Cuộc phân hóa khốc liệt của ngành thép: Hòa Phát (HPG) lãi hàng nghìn tỷ, nhóm tôn mạ chật vật trong thế khó

Các doanh nghiệp thép lần lượt công bố báo cáo tài chính quý IV/2025 với nhiều diễn biến trái chiều. “Vua thép” Hòa Phát (HPG) tiếp tục là điểm sáng khi ghi nhận lợi nhuận sau thuế quý cuối năm tăng khoảng 40%, đạt gần 4.600 tỷ đồng. Lũy kế cả năm 2025, HPG mang về hơn 18.000 tỷ đồng lãi sau thuế, tăng 32% so với năm trước.

Một doanh nghiệp khác cũng ghi nhận kết quả khởi sắc là Tôn Đông Á (GDA), với lợi nhuận trước thuế quý IV/2025 đạt 60 tỷ đồng, tăng 131% so với cùng kỳ. Trong khi đó, Thép SMC gây chú ý khi báo lãi đột biến lên tới 386 tỷ đồng, gấp 24 lần cùng kỳ, chủ yếu nhờ thanh lý các tài sản hoạt động kém hiệu quả và hoàn nhập dự phòng các khoản phải thu khó đòi.

Ngược lại, 2 ông lớn trong ngành tôn mạ là Hoa Sen (HSG) và Nam Kim (NKG) lại ghi nhận diễn biến kém tích cực. Cụ thể, trong quý IV/2025, Hoa Sen của đại gia Lê Phước Vũ báo lợi nhuận sụt giảm tới 49%, chỉ còn 96 tỷ đồng. Kết quả này cũng khớp với nhận định được lãnh đạo doanh nghiệp đưa ra từ đầu năm, khi cho rằng ngành tôn thép “giỏi lắm chỉ đi ngang, xu thế chung là phải đi xuống”.

Nam Kim thậm chí còn bất ngờ báo lỗ trước thuế 11 tỷ đồng trong quý IV/2025, do doanh thu xuất khẩu sụt giảm mạnh trong bối cảnh hàng loạt rào cản thuế quan từ các thị trường quốc tế gia tăng sức ép. Doanh nghiệp này cũng đã rút lui khỏi thị trường Mỹ - nơi từng chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu tiêu thụ. Lũy kế cả năm 2025, lợi nhuận trước thuế của NKG chỉ đạt 241 tỷ đồng, giảm mạnh 57% so với năm trước.

Nhiều doanh nghiệp thép khác như VNSteel (TVN), TISCO (TIS), Thép Nhà Bè (TNB), Thép Tấm lá Thống Nhất (TNS)… cũng ghi nhận mức sụt giảm lợi nhuận hai chữ số trong quý cuối năm 2025...

Bước sang năm 2026, VCBS Research dự báo sản lượng thép thô của Việt Nam sẽ tiếp tục tăng, một phần nhờ Hòa Phát hoàn tất dự án Dung Quất 2 vào cuối năm 2025. Theo đó, tổng cung thép thô toàn thị trường có thể đạt 25 - 26 triệu tấn, mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây. Lợi nhuận toàn ngành thép được dự báo tăng khoảng 22% so với cùng kỳ, tuy nhiên mức tăng trưởng sẽ không phân bổ đồng đều, khi phần lớn “miếng bánh” tiếp tục thuộc về các doanh nghiệp sở hữu lợi thế quy mô và chuỗi sản xuất thượng nguồn như Hòa Phát.

Một yếu tố hỗ trợ đáng chú ý khác là kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 dự kiến được đẩy mạnh, với trọng tâm là các dự án hạ tầng quy mô lớn. Các công trình giao thông trọng điểm như cao tốc Bắc - Nam giai đoạn 2 hay sân bay Long Thành được kỳ vọng sẽ tiếp tục đóng vai trò “đầu kéo” cho nhu cầu thép xây dựng. Theo ước tính, yếu tố này có thể thúc đẩy nhu cầu thép xây dựng trong nước tăng thêm khoảng 5 - 8% trong năm 2026, mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp đẩy mạnh thị trường nội địa.