Đấu giá đất sắp có quy định mới: Chiêu 'thổi giá', bỏ cọc của giới đầu cơ sẽ khó lách

Siết người nâng giá, bỏ cọc

Sáng 28/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi), trong đó nhiều quy định được đánh giá sẽ tác động trực tiếp đến hoạt động đấu giá đất và xử lý các hành vi đầu cơ, thao túng giá.

Theo tờ trình do Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày, dự thảo Luật giữ nguyên 18 điều, sửa đổi, bổ sung 46 điều, bổ sung mới 7 điều và bãi bỏ 10 điều nhằm khắc phục những bất cập phát sinh trong thực tiễn.

Một trong những nội dung đáng chú ý nhất là điều chỉnh quy định về tiền đặt trước trong đấu giá quyền sử dụng đất để giao đất ở cho cá nhân. Theo đó, dự thảo đề xuất nâng tỷ lệ tiền đặt trước từ mức 20% hiện nay lên tối đa 50%.

Đồng thời, lần đầu tiên dự thảo Luật bổ sung quy định cấm tham gia đấu giá quyền sử dụng đất ở đối với cá nhân trúng đấu giá nhưng bỏ cọc. Đây được xem là giải pháp nhằm hạn chế tình trạng trả giá rất cao để tạo mặt bằng giá mới, sau đó bỏ cọc, gây nhiễu loạn thị trường và làm chậm quá trình khai thác, sử dụng đất.

Để ngăn chặn tình trạng "cò mồi" hoặc người không có nhu cầu mua thực sự tham gia đấu giá nhằm trục lợi, dự thảo cũng quy định người đã nộp hồ sơ, nộp tiền đặt trước hợp lệ và tham dự phiên đấu giá sẽ được coi là đã đồng ý mua tài sản bằng giá khởi điểm.

Tài sản công từ 200 triệu đồng trở lên phải đấu giá trực tuyến

Một điểm mới khác là đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động đấu giá. Theo dự thảo, việc đấu giá trực tuyến sẽ được áp dụng đối với tài sản công, tài sản dự án của Nhà nước có tổng giá khởi điểm từ 200 triệu đồng trở lên, cũng như quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư.

Các tổ chức hành nghề đấu giá sẽ thực hiện thống nhất trên một hệ thống và bắt buộc công khai kết quả trên Cổng Đấu giá tài sản quốc gia, hướng tới xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất về hoạt động đấu giá trên cả nước.

Đáng chú ý, dự thảo lần đầu bổ sung một chương riêng quy định trình tự, thủ tục đấu giá trực tuyến đối với tài sản tự nguyện của cá nhân, tổ chức. Đồng thời, cho phép các tổ chức đấu giá hợp tác với đối tác trong và ngoài nước để mở rộng thị trường, thu hút nhà đầu tư quốc tế.

Cần đánh giá kỹ tác động

Thẩm tra dự án luật, Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho rằng hồ sơ cơ bản đáp ứng yêu cầu, song đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục rà soát để bảo đảm Luật chỉ quy định những nội dung mang tính ổn định, còn các vấn đề cần điều chỉnh linh hoạt nên giao Chính phủ quy định.

Đối với quy định về tiền đặt trước và bước giá, cơ quan thẩm tra đề nghị đánh giá đầy đủ tác động và làm rõ nguyên tắc xác định bước giá đối với từng nhóm tài sản, tránh tình trạng bước giá quá lớn hoặc quá nhỏ làm giảm hiệu quả đấu giá.

Ủy ban cũng lưu ý cần làm rõ vị trí, chức năng của Cổng Đấu giá tài sản quốc gia và Hệ thống đấu giá trực tuyến; cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu; trách nhiệm quản lý, vận hành nhằm bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng và tránh đầu tư chồng chéo.

Kết luận phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên cho biết Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất trình Quốc hội xem xét dự án Luật Đấu giá tài sản (sửa đổi) tại Kỳ họp thứ 2 vào tháng 10 tới.

Ông cũng yêu cầu cơ quan soạn thảo tiếp tục hoàn thiện dự thảo theo hướng tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả phòng, chống tham nhũng, lãng phí trong xử lý tài sản công; đồng thời rà soát kỹ các quy định về tiền đặt trước, bước giá, căn cứ hủy kết quả đấu giá nhằm ngăn chặn tình trạng găm giá, dìm giá, bỏ cọc và các hành vi trục lợi trong hoạt động đấu giá.