Đề xuất giảm thuế VAT, môi trường với dầu hỏa, mazut về 0

Trước áp lực gia tăng từ biến động giá năng lượng toàn cầu, đặc biệt trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông, Bộ Tài chính đang hoàn thiện dự thảo Nghị quyết của Quốc hội theo hướng mở rộng và giảm sâu các loại thuế đối với xăng dầu, đồng thời bổ sung thêm dầu hỏa và dầu mazut vào diện xem xét giảm thuế nhằm tăng dư địa điều hành và bình ổn thị trường trong nước.

Theo nội dung giải trình mới nhất, Bộ Tài chính đã tiếp thu ý kiến từ Bộ Công Thương, thống nhất bổ sung dầu hỏa và dầu mazut vào nhóm hàng hóa có thể được giảm thuế bảo vệ môi trường và thuế giá trị gia tăng (VAT), tương tự như xăng, dầu diesel và nhiên liệu bay.

Hai mặt hàng này không thuộc diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt nên không đặt vấn đề giảm loại thuế này. Trước đó, theo phương án ban đầu, dầu hỏa và mazut chưa nằm trong danh mục được đề xuất giảm thuế, song diễn biến thực tế của thị trường đã khiến cơ quan quản lý phải điều chỉnh chính sách theo hướng linh hoạt hơn.

Hiện nay, thuế bảo vệ môi trường, VAT và thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng (trừ ethanol), dầu diesel và nhiên liệu bay đã được đưa về mức 0. Trong khi đó, dầu hỏa và dầu mazut vẫn đang chịu thuế bảo vệ môi trường ở mức 1.000 đồng mỗi lít hoặc kg, cùng với thuế VAT 10%.

Việc bổ sung hai mặt hàng này vào diện xem xét giảm thuế được đánh giá là cần thiết để đảm bảo sự đồng bộ trong điều hành giá và kiểm soát lạm phát.

Lý giải cho đề xuất này, Bộ Công Thương cho biết dù dầu hỏa chỉ chiếm khoảng 0,1% tổng tiêu thụ xăng dầu của nền kinh tế, nhưng lại đóng vai trò thiết yếu đối với đời sống người dân tại các khu vực vùng sâu, vùng xa, vùng sông nước, khi khoảng 40% sản lượng được sử dụng cho mục đích chiếu sáng.

Trong bối cảnh giá dầu thế giới tăng mạnh do tác động từ xung đột Trung Đông, giá dầu hỏa trong nước đã biến động bất thường, có thời điểm vượt 40.000 đồng/lít – mức cao kỷ lục, hiện vẫn neo ở khoảng 35.380 đồng/lít, cao hơn 83% so với cuối tháng 2.

Tương tự, dầu mazut dù chỉ chiếm khoảng 1,5% tổng tiêu thụ xăng dầu nhưng lại là nguyên liệu đầu vào quan trọng trong nhiều ngành sản xuất và vận tải như phát điện (nhiệt điện), vận hành lò hơi công nghiệp, sản xuất xi măng, thép, hóa dầu và vận tải biển. Giá mặt hàng này cũng chịu áp lực tăng mạnh theo giá thế giới, hiện ở mức khoảng 21.740 đồng/kg, tăng gần 38% trong hơn một tháng qua, qua đó tác động trực tiếp đến chi phí sản xuất của doanh nghiệp.

Theo Bộ Tài chính, việc cắt giảm đồng loạt các sắc thuế gián thu như thuế bảo vệ môi trường, VAT và thuế tiêu thụ đặc biệt sẽ giúp giảm trực tiếp chi phí đầu vào của nền kinh tế, từ đó kéo giảm giá hàng hóa, dịch vụ, chi phí đi lại và sinh hoạt của người dân. Đây được xem là giải pháp nhanh và trực tiếp nhằm hạ nhiệt giá bán lẻ trong nước, góp phần cải thiện sức mua và ổn định đời sống trong bối cảnh chi phí sinh hoạt gia tăng.

Dự thảo Nghị quyết lần này được xây dựng theo hướng giảm kịch sàn nhiều loại thuế đối với xăng, dầu diesel và nhiên liệu bay, đồng thời mở rộng phạm vi áp dụng đối với dầu hỏa và dầu mazut khi cần thiết vì lợi ích quốc gia.

Theo kế hoạch, Nghị quyết sẽ được trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp khai mạc ngày 6/4, với thời gian áp dụng dự kiến kéo dài đến hết tháng 6 nếu được thông qua. Việc điều chỉnh chính sách theo hướng linh hoạt được kỳ vọng sẽ giúp tăng khả năng ứng phó của nền kinh tế trước các cú sốc giá năng lượng toàn cầu, đồng thời bảo đảm mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô trong nước.