Dòng tiền điều chỉnh, FED siết USD: Chuyên gia mách nơi 'trú ẩn' an toàn nhất lúc này

Trong bối cảnh Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) duy trì lãi suất ở mức cao, chi phí vốn trên toàn cầu đang được định giá lại, tạo nên một áp lực dây chuyền lên hệ thống tài chính quốc tế. Tại Việt Nam, mặt bằng lãi suất thả nổi cho vay mua nhà đã chạm ngưỡng 14%, gần gấp đôi so với giai đoạn trước, báo hiệu một giai đoạn điều chỉnh khốc liệt của dòng tiền và thị trường tài sản.

Theo phân tích của chuyên gia kinh tế - TS. Bùi Ngọc Sơn, việc các ngân hàng trong nước tăng cường huy động vốn và điều chỉnh lãi suất là bước đi phù hợp trước những biến động từ thị trường quốc tế. Ông cho rằng khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) nâng lãi suất, nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam, cũng cần có sự điều chỉnh nhất định để giữ ổn định giá trị đồng nội tệ và cân bằng dòng vốn.

Trong bối cảnh đó, việc điều hành chính sách tiền tệ theo hướng thận trọng sẽ góp phần hạn chế áp lực từ bên ngoài, nhất là khi chi phí năng lượng và vận chuyển toàn cầu có xu hướng tăng do xung đột địa chính trị.

TS. Bùi Ngọc Sơn nhận định, sau giai đoạn mở rộng tiền tệ trước đây để hỗ trợ tăng trưởng, cơ quan điều hành hiện đang chuyển sang các giải pháp phù hợp hơn như điều tiết thanh khoản và điều chỉnh lãi suất, nhằm duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát ở mức hợp lý.

Theo phân tích của TS.Bùi Ngọc Sơn, việc ngân hàng nội địa phải ráo riết gom tiền và tăng lãi suất là một phản ứng tất yếu trước những biến động từ thị trường quốc tế. Ông giải thích rằng khi FED nâng lãi suất, các ngân hàng trung ương khác, bao gồm cả Việt Nam, buộc phải điều chỉnh theo để bảo vệ giá trị đồng nội tệ.

Nhìn lại chu kỳ kinh tế, giai đoạn tiền rẻ sau đại dịch COVID-19 là một nỗ lực kích thích tăng trưởng của các chính phủ khi chuỗi cung ứng bị đứt gãy. Tuy nhiên, khi lạm phát vượt tầm kiểm soát, kỷ nguyên này đã kết thúc.

TS. Bùi Ngọc Sơn nhận định rằng Việt Nam đang chịu tác động kép: một bên là áp lực lãi suất từ FED, một bên là nhu cầu vốn khổng lồ cho các công trình hạ tầng trọng điểm quốc gia như sân bay Long Thành hay các dự án cao tốc.

Theo ông, việc nâng lãi suất không chỉ để kiềm chế lạm phát mà còn nhằm mục đích điều hướng dòng vốn, ngăn chặn tiền đổ quá nhiều vào khu vực đầu cơ bất động sản để tập trung cho các lĩnh vực phát triển theo định hướng của Chính phủ. Ông cho rằng đây là một bước đi cần thiết để tránh kịch bản đổ vỡ hàng loạt khi bong bóng tài sản phình quá to.

Ông dẫn chứng chỉ số giá nhà so với thu nhập trung bình tại Việt Nam hiện đã gấp tới 30,2 lần, mức độ đắt đỏ chỉ đứng sau Hồng Công và cao hơn rất nhiều so với Trung Quốc hay các nước phát triển như Mỹ và Đức. Khi lãi suất vọt lên 14%, khả năng mua nhà của người dân, đặc biệt là giới trẻ, gần như bị triệt tiêu vì thu nhập hàng năm không đủ để chi trả lãi vay.

So sánh với những biến động của thị trường bất động sản Trung Quốc, TS. Bùi Ngọc Sơn nhận định Việt Nam đang có cách điều hành linh hoạt hơn, ưu tiên sử dụng công cụ lãi suất thay vì các biện pháp hành chính cứng như chính sách “ba lằn ranh đỏ”.

Tuy vậy, một số thách thức vẫn cần được theo dõi chặt chẽ, đặc biệt là chất lượng tín dụng trong lĩnh vực bất động sản. Trong trường hợp thị trường trầm lắng kéo dài, áp lực lên hệ thống ngân hàng có thể gia tăng, ảnh hưởng đến khả năng phân bổ vốn cho các lĩnh vực sản xuất và công nghệ.

Từ góc độ chính sách, ông Sơn cho rằng việc tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý là cần thiết, nhất là với các quy định liên quan đến “bán nhà trên giấy” và xây dựng chính sách thuế bất động sản hợp lý. Đây sẽ là nền tảng quan trọng giúp thị trường phát triển minh bạch, bền vững hơn, đồng thời giảm thiểu rủi ro chu kỳ trong dài hạn.

Về vấn đề thuế, TS. Bùi Ngọc Sơn làm rõ một hiểu lầm phổ biến là chỉ đánh thuế căn nhà thứ hai. Theo ông, thuế bất động sản cần dựa trên tổng chỉ số giá trị, diện tích và vị trí tài sản để đảm bảo tính công bằng.

Một người sở hữu một căn nhà diện tích quá lớn ở vị trí đắc địa vẫn nên chịu thuế cao hơn người có hai căn nhà nhỏ. Việc áp thuế này, cùng với các quy định điều tiết thận trọng như kéo dài thời gian thủ tục chuyển nhượng hoặc cấm bán lại trong thời gian ngắn, sẽ khiến các nhà đầu cơ nản lòng, từ đó hạ nhiệt thị trường và đưa giá nhà về đúng giá trị thực.

Trong bối cảnh tiền mặt đang được ưu tiên, TS. Bùi Ngọc Sơn khuyến nghị nhà đầu tư cá nhân nên đặt yếu tố an toàn lên hàng đầu. Thay vì chạy theo các kênh đầu cơ nhiều biến động hoặc mua vào khi giá vàng đã ở mức cao, việc gửi tiền tại các ngân hàng uy tín với lãi suất khoảng 7-8% được xem là lựa chọn phù hợp để giữ giá trị tài sản.

Ông cũng lưu ý, khi mặt bằng lãi suất ở mức cao, thị trường cần thời gian điều chỉnh và các nhà đầu tư nên kiên nhẫn quan sát. Việc quản trị rủi ro lúc này đặc biệt quan trọng, tránh tâm lý giữ khoản đầu tư kém hiệu quả quá lâu hoặc sử dụng đòn bẩy tài chính quá mức. Theo ông, một bộ phận nhà đầu tư đã chủ động cơ cấu danh mục từ sớm và duy trì tỷ trọng tiền mặt cao, sẵn sàng đón cơ hội khi thị trường xuất hiện tín hiệu tích cực rõ ràng hơn.