GM tất tay với công nghệ pin chưa ai dám thương mại hóa: Chi phí ngang pin Trung Quốc, hiệu suất cao hơn 33%

Ông Kurt Kelty cho biết canh bạc “đầy tham vọng và rủi ro” nhằm biến GM thành hãng ô tô toàn cầu đầu tiên thương mại hóa pin lithium giàu mangan (LMR) là điều bắt buộc nếu Mỹ muốn khôi phục đà tăng trưởng xe điện. Đây là một công nghệ mà nhiều ý kiến hoài nghi cho là không khả thi về mặt thương mại, nhưng GM dự kiến tung ra những mẫu xe đầu tiên sử dụng pin LMR vào năm 2028.

“Nếu LMR thất bại, nghĩa là tôi thất bại. Nhưng nếu không chấp nhận rủi ro, chúng tôi chỉ tạo ra những chiếc xe na ná nhau. Đó không phải lý do tôi được tuyển về”, Kelty nói. Ông từng làm việc tại Tesla và Panasonic, được GM chiêu mộ năm 2024 để dẫn dắt chiến lược phát triển pin.

“Chúng ta cần những cải tiến mang tính bước ngoặt thì thị trường xe điện mới có thể tạo ra 'đường cong tăng trưởng hình gậy khúc côn cầu',” tức bùng nổ mạnh sau giai đoạn ì ạch.

Sau giai đoạn bùng nổ nhu cầu xe điện tại Mỹ trong các năm 2021 và 2022, đà tăng trưởng đã không đạt kỳ vọng. Doanh số chững lại khiến các hãng xe phải gánh những khoản ghi giảm tài sản lớn, sau khi đánh giá sai tốc độ phổ cập xe điện.

Stellantis và Ford đều đã công bố các khoản lỗ nhiều tỷ USD trong những tháng gần đây. Riêng GM hồi tháng 1/2026 tiết lộ chịu thiệt hại khoảng 6 tỷ USD liên quan đến quá trình chuyển đổi xe điện đình trệ.

Kelty cho rằng xu hướng này có thể chưa thể đảo chiều trong thập kỷ này. Theo dự báo của ông, xe điện khó bùng nổ trở lại trước thập niên 2030.

Một trong những rào cản lớn nhất, theo Kelty, là môi trường chính sách thay đổi dưới thời Tổng thống Donald Trump. Tháng trước, ông Trump đề xuất nới lỏng tiêu chuẩn tiết kiệm nhiên liệu cho xe tại Mỹ và rút lại khoản tín dụng thuế 7.500 USD cho người mua xe điện kể từ tháng 9/2025.

Tuy vậy, Kelty cũng thừa nhận các hãng xe phương Tây chưa tìm ra cách hạ giá thành đủ sâu để thúc đẩy phổ cập đại trà, trái ngược với Trung Quốc, nơi xe điện và xe lai sạc điện chiếm hơn 50% doanh số xe mới năm 2025. Tại Mỹ, xe điện năm nay dự kiến chỉ chiếm khoảng 8% doanh số, theo Cox Automotive.

Pin LMR, theo Kelty, có thể thu hẹp khoảng cách này vì sử dụng mangan, kim loại rẻ và dễ tiếp cận hơn, qua đó giảm phụ thuộc vào các khoáng sản đắt đỏ và khan hiếm như niken và coban vốn phổ biến trong các loại pin hiệu suất cao.

Ông lập luận LMR là giải pháp trung gian giữa pin lithium iron phosphate rẻ hơn nhưng mật độ năng lượng thấp, vốn được các nhà sản xuất Trung Quốc ưa chuộng, và pin hàm lượng niken cao đắt đỏ do các công ty Hàn Quốc thống lĩnh thị trường Bắc Mỹ.

Tuy nhiên, giới hoài nghi lưu ý nhiều nhà sản xuất pin và xe điện lớn đã né tránh LMR vì các rào cản kỹ thuật kéo dài, bao gồm hiện tượng “suy giảm điện áp”, khiến hiệu suất pin tụt nhanh sau nhiều chu kỳ sạc.

Kelty khẳng định nhóm của ông đã “giải quyết” được vấn đề này, dù chưa công bố chi tiết cách làm.

Theo ông, công nghệ mới sẽ giúp GM tiếp cận mức chi phí tương đương pin LFP sản xuất ngoài Trung Quốc, nhưng hiệu suất cao hơn khoảng 33%. Dù vậy, giá thành vẫn cao hơn pin LFP sản xuất tại Trung Quốc.

Trong nỗ lực hạ giá thành, GM đã giảm mức độ phụ thuộc vào đối tác pin lâu năm LG Energy Solution của Hàn Quốc, đồng thời đa dạng hóa danh sách nhà cung ứng. Điều này cũng cho phép GM sử dụng nhiều dạng pin khác nhau, bao gồm pin prismatic có thể xếp chồng hiệu quả hơn.

Dù GM chưa bắt đầu mua nguyên liệu cho sản xuất hàng loạt pin LMR, Kelty tự tin công ty sẽ kịp mục tiêu năm 2028. Ông cũng xác nhận GM đang đàm phán với các hãng xe khác về khả năng cung cấp pin cho đối thủ.

“Chúng tôi sẽ thắng cuộc đua LMR. Khi ra mắt sản phẩm năm 2028, chúng tôi sẽ bứt phá mạnh và bán được rất nhiều xe”, ông nói.

GM sẽ phải cạnh tranh trực tiếp với Ford, hãng dự kiến giới thiệu mẫu xe điện sử dụng pin LMR của riêng mình vào cuối năm 2029.

Tuy vậy, Kelty nhấn mạnh rằng ngay cả khi công nghệ LMR được thương mại hóa, các hãng xe phương Tây vẫn cần thêm nhiều bước tiến nữa để bắt kịp khả năng của Trung Quốc trong việc sản xuất xe điện với chi phí tương đương xe chạy xăng.

“Liệu năm 2028 có phải điểm bùng phát thực sự hay không? Nói thẳng thì là không. Chúng tôi vẫn cần thêm một vòng cải tiến lớn nữa sau đó để tiếp tục kéo chi phí xuống sâu hơn”.

Theo FT