Một mặt hàng thép nguy cơ bị Mỹ áp thuế tới 130%, Hòa Phát ít chịu tác động ngay cả trong kịch bản xấu nhất

CTCP Chứng khoán SSI vừa có báo cáo phân tích liên quan đến việc Mỹ áp thuế chống bán phá giá sơ bộ đối với thép cốt bê tông nhập khẩu từ Việt Nam cũng như cuộc điều tra thương mại theo Mục 301 đối với ngành thép.

Theo báo cáo, Bộ Thương mại Mỹ (DOC) đã ban hành mức thuế chống bán phá giá sơ bộ đối với thép bê tông nhập khẩu từ Việt Nam, trong đó Tập đoàn Hòa Phát (HPG) nằm trong danh sách các doanh nghiệp chịu thuế. Mức thuế sơ bộ được xác định trong khoảng 121,97% - 130,77%.

SSI cho rằng trong kịch bản xấu nhất, nếu mức thuế chính thức được giữ nguyên như mức sơ bộ, Hòa Phát và các doanh nghiệp sản xuất thép trong nước gần như sẽ dừng xuất khẩu thép bê tông sang thị trường Mỹ.

Tuy nhiên, ngay cả trong trường hợp này, SSI nhận định triển vọng của ngành thép nói chung và Hòa Phát nói riêng sẽ không bị ảnh hưởng đáng kể. Nguyên nhân là lượng thép bê tông xuất khẩu sang Mỹ chỉ khoảng 56.000 tấn, tương đương 5% tổng sản lượng thép xây dựng tiêu thụ trong năm 2025.

Cùng ngày, Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) cũng đã khởi động cuộc điều tra theo Mục 301 đối với tình trạng dư thừa công suất công nghiệp mang tính cấu trúc tại 11 nền kinh tế, trong đó có Việt Nam.

USTR cho rằng tình trạng sản xuất vượt nhu cầu, thặng dư thương mại kéo dài và công suất dư thừa tại các thị trường này đang gây mất cân bằng trong thương mại toàn cầu. Đối với Việt Nam, các ngành có thể chịu tác động từ cuộc điều tra này gồm điện tử, máy móc, da giày, dệt may, nội thất, thép, xi măng và chính sách tiền tệ.

Tuy vậy, SSI lưu ý rằng ngành thép Việt Nam trước đó đã từng chịu thuế theo Mục 232 của Mỹ với mức thuế suất lên tới 50%. Điều này đã khiến nhiều doanh nghiệp thép - đặc biệt là các nhà sản xuất tôn mạ như Hoa Sen (HSG) và Nam Kim (NKG) - giảm mạnh xuất khẩu sang thị trường Mỹ trong những năm gần đây. Vì vậy, tác động thực tế của cuộc điều tra theo Mục 301 trong năm 2026 được đánh giá là khá hạn chế.

Đối với Hòa Phát, SSI cho rằng tác động từ cả thuế chống bán phá giá và cuộc điều tra Mục 301 sẽ ở mức không đáng kể. Trong nửa đầu năm 2025, doanh thu từ khu vực châu Mỹ (bao gồm Mỹ và các quốc gia trong châu lục) chỉ chiếm khoảng 3% tổng doanh thu của Hòa Phát, trong bối cảnh doanh nghiệp đang xuất khẩu sang hơn 40 thị trường. Danh mục thị trường đa dạng giúp Hòa Phát giảm thiểu rủi ro từ bất kỳ thị trường riêng lẻ nào, kể cả các thị trường lớn như Mỹ.

Liên quan đến mức thuế chống bán phá giá lên tới 130%, Chứng khoán Kafi cho rằng các kết luận sơ bộ hiện tại đang tạo ra bất lợi đáng kể đối với các nhà sản xuất thép xây dựng của Việt Nam.

Mức thuế cao buộc các doanh nghiệp thép thanh xây dựng phải rút khỏi thị trường Mỹ và không thể tìm được thị trường thay thế, sản lượng tiêu thụ của ngành có thể sụt giảm khoảng 60.000 tấn.

Một số doanh nghiệp được cho là chịu ảnh hưởng trực tiếp từ chính sách bảo hộ thương mại này gồm Thép Tây Đô, Thép Miền Nam và Vina Kyoei.

Dù vậy, Chứng khoán Kafi cũng nhận định rằng tác động thực tế đến doanh thu của Hòa Phát sẽ không quá lớn, ngay cả khi mức thuế được duy trì ở mức rất cao. Nguyên nhân là tỷ trọng xuất khẩu của doanh nghiệp hiện vẫn dưới 10% tổng sản lượng, trong đó lượng thép xuất khẩu sang Mỹ chỉ chiếm chưa đến 1%.