Thị trường chứng khoán không còn 'dễ ăn', dòng tiền đang có sự sàng lọc mạnh

Năm 2025 được xem là một năm nhiều biến động, với không ít cung bậc cảm xúc đối với các nhà đầu tư tham gia thị trường chứng khoán.

Ngay từ đầu năm, VN-Index ghi nhận nhịp tăng khá tích cực trong quý I, được hỗ trợ bởi kỳ vọng kinh tế phục hồi và mặt bằng lãi suất duy trì ở mức thấp. Tuy nhiên, quán tính tăng nhanh chóng bị đảo chiều khi Tổng thống Trump bất ngờ công bố các tuyên bố liên quan đến thuế quan vào tháng 4, tạo cú sốc lớn đối với tâm lý nhà đầu tư toàn cầu. Chỉ số lao dốc mạnh, có thời điểm rơi xuống dưới ngưỡng 1.100 điểm, kéo theo làn sóng lo ngại lan rộng trên thị trường.

Sau giai đoạn nhiễu động này, thị trường bước vào một chu kỳ tăng mạnh kéo dài từ tháng 4 đến tháng 9/2025. VN-Index có thời điểm tăng hơn 60%, được hỗ trợ bởi thông tin Việt Nam là một trong những quốc gia sớm tham gia đàm phán về thuế quan, cùng với kỳ vọng lớn vào quá trình nâng hạng thị trường. Bên cạnh đó, nhiều cổ phiếu quay trở lại vùng định giá hấp dẫn sau nhịp điều chỉnh sâu, tạo lực hút mạnh mẽ đối với dòng tiền trong nước.

Tuy nhiên, đà tăng không duy trì được lâu. Từ giữa tháng 10, VN-Index bắt đầu điều chỉnh từ đỉnh 1.766 điểm và nhanh chóng lùi về vùng 1.580 điểm chỉ sau khoảng một tháng. Dù chỉ số sau đó hồi phục theo mô hình chữ V và thậm chí có thời điểm vượt mốc 1.800 điểm, nhưng diễn biến tăng điểm chủ yếu đến từ nhóm cổ phiếu Vingroup. Trong khi đó, nhiều cổ phiếu khác đã giảm 20 - 30% so với đỉnh, khiến không ít nhà đầu tư rơi vào tình trạng “lãi hóa lỗ” chỉ trong thời gian ngắn.

Đánh giá tổng thể về thị trường năm 2025, TS. Hồ Sỹ Hòa, Giám đốc Nghiên cứu và Tư vấn đầu tư DNSE cho rằng nếu chỉ nhìn vào điểm số, đây có thể được xem là một năm phục hồi của thị trường. Tuy nhiên, điểm đáng chú ý hơn là sự trở lại rõ nét của dòng tiền với giá trị giao dịch bình quân đạt khoảng 27.000 tỷ đồng mỗi phiên, tăng hơn 40% so với năm 2024; thậm chí có những thời điểm thanh khoản bùng nổ lên tới 70.000 - 80.000 tỷ đồng.

Sau nhịp thăng hoa, thị trường hiện đang ở pha phân hóa mạnh giữa các nhóm ngành và từng cổ phiếu. Dù có sự gia tăng về điểm số song quá trình phục hồi không diễn ra đồng đều. Dòng tiền tập trung mạnh vào một số nhóm ngành và cổ phiếu dẫn dắt, trong khi nhiều nhóm khác vẫn vận động chậm chạp.

"Đây không phải là một chu kỳ tăng trưởng “dễ ăn”, mà là giai đoạn thị trường vừa đi lên vừa thực hiện quá trình sàng lọc rất mạnh", ông Hòa cho hay.

Đánh giá thêm về yếu tố vĩ mô dẫn đến sự phân hóa thị trường, TS Hồ Sỹ Hòa cho rằng năm 2025 chịu tác động đồng thời của biến động tỷ giá và lãi suất. Đặc biệt giai đoạn gần cuối năm này, áp lực thanh khoản gia tăng cũng kéo theo mặt bằng lãi suất nhích lên. Lãi suất liên ngân hàng, đặc biệt ở kỳ hạn một tuần, duy trì quanh mức cao 7,5%.

Lãi suất luôn là biến số nhạy cảm nhất đối với thị trường tài chính. Việc lãi suất tăng thường tạo áp lực cho chứng khoán trong ngắn hạn, khi chi phí vốn gia tăng và dòng tiền có xu hướng thận trọng hơn.

Dù vậy, trong bối cảnh còn nhiều thách thức ngắn hạn, câu chuyện nâng hạng thị trường vẫn mở ra dư địa cơ hội lớn trong trung và dài hạn. Việc được nâng hạng sẽ giúp thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp cận dòng vốn dài hạn từ các quỹ đầu tư theo chỉ số và các tổ chức đầu tư toàn cầu. Do đó, thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn được kỳ vọng sẽ còn nhiều cơ hội trong năm 2026 và các năm tiếp theo.