Thông điệp 'không chấp nhận tăng trưởng thấp' mở ra hướng đi mới nào cho kinh tế Việt Nam?

Sau phiên bế mạc Hội nghị Trung ương lần thứ 2 khóa XIV chiều 25/3, phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm với thông điệp “không chấp nhận tăng trưởng thấp” đã thu hút sự quan tâm rộng rãi từ dư luận và giới chuyên gia kinh tế.

Thông điệp này được nhìn nhận không chỉ mang ý nghĩa định hướng chính sách, mà còn đặt ra yêu cầu làm rõ cách thức triển khai trong thực tiễn, nhằm bảo đảm tăng trưởng đi đôi với ổn định và chất lượng trong giai đoạn mới.

Nhận định về hướng đi này, trong talkshow "Không chấp nhận tăng trưởng kinh tế thấp", chuyên gia Long Phan (CEO AFA Group) cho rằng, kinh tế Việt Nam hoàn toàn có thể đạt được mức tăng trưởng cao một cách thực chất nếu có cách tiếp cận đúng đắn và nỗ lực bền bỉ từ mọi cấp chính quyền đến doanh nghiệp và người dân.

Nói thêm về điều này, ông Minh Tuấn (CEO AFA Capital) chỉ ra rằng trên thị trường đang tồn tại quan điểm cho rằng để đạt tăng trưởng cao, con đường duy nhất là "bơm tiền" hoặc đẩy mạnh đầu tư công một cách ồ ạt.

Ông Tuấn cảnh báo rằng, việc chỉ tập trung vào các biện pháp kích cầu thông qua chính sách tài khóa và tiền tệ đơn thuần chỉ là giải quyết phần ngọn. Theo ông, muốn nền kinh tế phát triển bền vững trong dài hạn, trọng tâm phải được chuyển dịch sang phía cung, tức là nâng cao năng lực sản xuất và khả năng nội tại của toàn bộ hệ thống.

Nguyên tắc cốt lõi đầu tiên để thực hiện mục tiêu này chính là tăng trưởng thực chất dựa trên năng suất các nhân tố tổng hợp. Thay vì phụ thuộc vào việc thâm dụng vốn, nguồn nhân lực giá rẻ hay khai thác tài nguyên, nền kinh tế cần dựa trên nền tảng công nghệ để tối ưu hóa hiệu suất.

CEO Minh Tuấn nhấn mạnh rằng việc tăng trưởng phải đi đôi với chất lượng, nâng cao giá trị gia tăng thực chất và sức cạnh tranh quốc gia để đảm bảo tăng trưởng một cách bền vững. Đây là sự thay đổi về chất trong mô hình tăng trưởng, nơi yếu tố công nghệ đóng vai trò là động lực chính thay vì chỉ dựa vào luồng vốn.

Song song với mục tiêu tăng trưởng, việc kiên định ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát là trụ cột không thể tách rời. Ông Long Phan nhận định rằng sự phát triển thần tốc của Việt Nam trong giai đoạn 2015-2025 vừa qua chính là nhờ vào nền tảng ổn định vĩ mô vững chắc.

Trong bối cảnh giai đoạn 2026-2030 đang đối mặt với nhiều thử thách từ biến động giá dầu và xung đột địa chính trị toàn cầu, việc phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa và tiền tệ để đảm bảo các cân đối lớn là điều bắt buộc. Tăng trưởng không thể đạt được bằng mọi giá nếu cái giá phải trả là sự bất ổn của nền kinh tế.

Để hiện thực hóa khát vọng này, việc tối ưu hóa nguồn lực và khơi thông các điểm nghẽn chiến lược được xem là chìa khóa then chốt. Theo phân tích của ông Long Phan, chiến lược phát triển không chỉ là xác định mục tiêu mà còn là lựa chọn cách thức thực hiện hiệu quả nhất.

Các dự án được ưu tiên phải là những dự án có tác động lan tỏa, đóng góp vào việc củng cố kết cấu hạ tầng then chốt của quốc gia và tạo ra giá trị gia tăng lâu dài. Ông Tuấn bổ sung rằng chúng ta cần kiên định với nghị trình tăng trưởng thông qua năng suất, tránh bị phân tâm bởi những "mục tiêu hấp dẫn ngắn hạn" nhưng không đủ tạo ra hiệu quả thực tế.

Cuối cùng, mục tiêu cao nhất của tăng trưởng kinh tế phải là phục vụ lợi ích của nhân dân, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cũng như đảm bảo công bằng xã hội.

CEO Minh Tuấn cho rằng, đây là một sự thay đổi trọng yếu trong cách tiếp cận, bởi nếu tăng trưởng không kiểm soát dẫn đến lạm phát phi mã hoặc giá tài sản tăng quá nhanh, thành quả kinh tế sẽ không thể chạm đến đại đa số người dân.

Ông cũng dẫn chứng bài học từ một số nền kinh tế châu Á phát triển nhanh nhưng lại nảy sinh khoảng cách giàu nghèo và mâu thuẫn xã hội gay gắt. Do đó, quan điểm phát triển của Việt Nam trong thời gian tới theo ông nên tập trung đảm bảo phúc lợi xã hội và quyền lợi cho mọi tầng lớp nhân dân đều được nâng cao tương xứng với tốc độ tăng trưởng.

Điều này càng được minh chứng rõ nét qua định hướng của Đảng và Nhà Nước. Trong bài phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương lần thứ 2 khóa XIV, Tổng Bí thư Tô Lâm đã phác thảo một lộ trình phát triển rõ ràng với bốn nguyên tắc gắn kết chặt chẽ: tăng trưởng phải thực chất; phải giữ ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn; phải sử dụng hiệu quả các nguồn lực; và phải bảo đảm thành quả tăng trưởng phục vụ lợi ích của nhân dân, gắn với công bằng xã hội.

Ở góc độ phân tích, chuyên gia Long Phan cho rằng các thông điệp này cần được nhìn nhận trong tổng thể một sự chuyển đổi trong cách tiếp cận quản lý kinh tế quốc gia, thay vì tách rời từng ý riêng lẻ. Trong bối cảnh kinh tế thế giới và trong nước năm 2026 còn nhiều biến động, việc ưu tiên ổn định vĩ mô gắn với tăng trưởng thực chất được xem là hướng đi phù hợp.

Mục tiêu tăng trưởng hai con số là một thách thức lớn lao nhưng cũng là cơ hội để Việt Nam bứt phá. Thành công của chiến lược này không chỉ phụ thuộc vào các quyết sách từ Trung ương mà còn nằm ở sự nỗ lực, sáng tạo của từng doanh nghiệp và mỗi người dân trong việc nâng cao năng suất và giá trị công việc hàng ngày. Đó là hành trình chung tay để tạo ra một giá trị thực chất cho nền kinh tế, vì một cuộc sống tốt đẹp cho mọi người dân.