Thủ tướng đề nghị Trung Quốc ưu tiên hợp tác loạt dự án đường sắt tỷ USD, Vinaconex và Đèo Cả tăng tốc đón cơ hội

Chiều ngày 5/4/2026, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã tiếp Đại sứ Trung Quốc tại Việt Nam Hà Vĩ.

Tại buổi làm việc, Thủ tướng đề nghị hai bên nỗ lực thúc đẩy thương mại song phương theo hướng cân bằng, lành mạnh và bền vững; tạo đột phá trong kết nối hạ tầng chiến lược, ưu tiên hợp tác đường sắt nhằm kết nối hai nước với khu vực Đông Nam Á, Trung Á và châu Âu. Đồng thời, hai bên cần thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực năng lượng, tài chính, ngân hàng; tăng cường giao lưu văn hóa, du lịch và tạo thuận lợi về xuất nhập cảnh cho công dân hai nước.

Đáp lại, Đại sứ Hà Vĩ khẳng định Đảng và Nhà nước Trung Quốc coi trọng và ưu tiên phát triển quan hệ với Việt Nam trong chính sách ngoại giao láng giềng; sẵn sàng cùng Việt Nam duy trì trao đổi chiến lược cấp cao thường xuyên, làm sâu sắc hơn hợp tác thực chất trên các lĩnh vực, góp phần đưa quan hệ Đối tác hợp tác chiến lược toàn diện và Cộng đồng chia sẻ tương lai Trung Quốc – Việt Nam có ý nghĩa chiến lược lên tầm cao mới.

Trước đó, trong tuyên bố Việt – Trung sau chuyến thăm của Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường vào tháng 10/2024, hai bên đã nhất trí đẩy nhanh nghiên cứu khả thi tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, đồng thời lập quy hoạch hai tuyến Đồng Đăng – Hà Nội và Móng Cái – Hạ Long – Hải Phòng, hướng tới ký kết thỏa thuận hợp tác xây dựng ba tuyến đường sắt này.

Trong đó, tuyến Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng có tổng chiều dài khoảng 391km, gồm ba tuyến nhánh với tổng chiều dài khoảng 27,9km. Dự án có tổng mức đầu tư khoảng 203.231 tỷ đồng (tương đương 8 tỷ USD), bao gồm 18 nhà ga và 13 trạm kỹ thuật. Tuyến đường sắt này sẽ kết nối trực tiếp với khu vực Tây Nam Trung Quốc – nơi có quy mô dân số hơn 500 triệu người, đồng thời mở rộng liên kết với mạng lưới đường sắt Á – Âu.

Hiện dự án đang bước vào giai đoạn then chốt. Ngày 25/3 vừa qua, phía Trung Quốc cho biết đã khẩn trương hoàn thiện báo cáo nghiên cứu khả thi. Báo cáo này được các chuyên gia đánh giá cao về chất lượng, thể hiện trình độ nghiên cứu tiên tiến của ngành đường sắt Trung Quốc.

“Kết quả trên thể hiện tâm huyết cũng như tình đoàn kết giữa hai nước. Với các dự án Hà Nội – Đồng Đăng và Hải Phòng – Hạ Long – Móng Cái, chúng tôi sẽ tiếp tục triển khai theo mô hình của tuyến Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, đồng thời cam kết đảm bảo chất lượng và tiến độ với tinh thần trách nhiệm cao nhất”, ông Trương Quán Bân, Cục trưởng Cục Hợp tác kinh tế quốc tế (Bộ Thương mại Trung Quốc), cho biết.

Tại buổi làm việc, Cục Đường sắt Việt Nam và Cục Hợp tác kinh tế quốc tế (Bộ Thương mại Trung Quốc) đã trao đổi về tiến độ triển khai các dự án hỗ trợ kỹ thuật cho các tuyến đường sắt kết nối Việt Nam – Trung Quốc. Hai bên thống nhất cao nhiều nội dung còn tồn tại và định hướng phối hợp chặt chẽ trong thời gian tới.

Theo chương trình nghị sự, phía Trung Quốc đã bàn giao dự thảo Báo cáo đầu kỳ nghiên cứu khả thi dự án Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng cho Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng (Bộ Xây dựng).

Dự án được kỳ vọng tạo cú hích lớn cho các nhà thầu xây dựng và doanh nghiệp cung ứng vật liệu trong nước như Hòa Phát (HoSE: HPG), FECON (HoSE: FCN), Vinaconex (HoSE: VCG), Coteccons (HoSE: CTD), Đèo Cả…

Theo Đề án phát triển nguồn nhân lực đường sắt Việt Nam, giai đoạn 2025–2030 cần đào tạo khoảng 35.000 nhân sự để phục vụ các dự án đường sắt tốc độ cao, đường sắt điện khí hóa và các tuyến metro đô thị. Trong đó, nhu cầu lớn nhất thuộc về kỹ sư xây dựng với khoảng 16.300 người.

Để chuẩn bị nguồn nhân lực, ngày 12/3, Tập đoàn Đèo Cả và Trường Bách khoa – Đại học Cần Thơ đã ký kết thỏa thuận hợp tác nhằm đẩy mạnh đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho lĩnh vực hạ tầng giao thông.

Tại buổi làm việc, lãnh đạo hai bên nhấn mạnh yêu cầu cấp bách phải đổi mới phương thức đào tạo trong bối cảnh đầu tư hạ tầng giao thông đang được đẩy mạnh, đặc biệt ở các lĩnh vực mới như đường sắt tốc độ cao và metro. Điều này đặt ra nhu cầu lớn về nguồn nhân lực chất lượng cao, được đào tạo bài bản, có kỹ năng thực hành vững và có khả năng tham gia ngay vào thực tế.

Mới đây, Vinaconex cũng thông báo đã hoàn thành khóa đào tạo kỹ sư xây dựng công trình giao thông chuyên ngành đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị.

Cụ thể, ngày 31/3/2026, tại Trường Đại học Xây dựng Hà Nội, 34 học viên khóa đầu tiên đã bảo vệ thành công đồ án tốt nghiệp. Đây là chương trình do Vinaconex phối hợp với nhà trường triển khai, dành cho đội ngũ kỹ sư của doanh nghiệp nhằm phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ các dự án hạ tầng hiện đại. Chương trình được kỳ vọng giúp doanh nghiệp chủ động nguồn lực, đón đầu cơ hội hợp tác trong và ngoài nước trong lĩnh vực đường sắt đô thị và đường sắt tốc độ cao.