Truy tố 2 công dân Trung Quốc trong vụ rửa tiền xuyên quốc gia quy mô lớn, liên quan nhiều băng đảng ma túy khét tiếng

Bộ Tư pháp Mỹ ngày 23/5 thông báo đã truy tố hai công dân Trung Quốc với cáo buộc tham gia đường dây rửa tiền xuyên quốc gia cho các băng đảng ma túy khét tiếng ở Mexico, trong đó có băng Sinaloa và Cartel Jalisco Nueva Generacion (CJNG).

Hai nghi phạm là Ruhuan Zhen và Hongce Wu bị cáo buộc đứng ra che giấu nguồn gốc các khoản tiền bất hợp pháp thu được từ hoạt động buôn ma túy. Tuy nhiên, cả hai hiện vẫn đang bỏ trốn.

Theo hồ sơ được nộp lên tòa án liên bang tại bang Virginia, từ tháng 11/2016 đến tháng 4/2025, Zhen, Wu cùng các đồng phạm đã sử dụng hàng loạt phương thức “bí mật và tinh vi” để rửa khối lượng tiền mặt khổng lồ do các đường dây ma túy tạo ra.

Giới chức Mỹ cho biết nhóm này áp dụng nhiều kỹ thuật phức tạp như chuyển tiền đối ứng, sử dụng tài khoản ngân hàng ở nước ngoài, liên lạc qua các ứng dụng mã hóa như Signal và WhatsApp, rửa tiền thông qua hoạt động thương mại, đồng thời tìm cách vô hiệu hóa hệ thống xác minh số sê ri tiền mặt.

Mạng lưới bị cáo buộc hoạt động tại Mỹ, Mexico, nhiều quốc gia Mỹ Latin và Trung Quốc, chuyên xử lý dòng tiền thu được từ việc nhập khẩu và buôn bán các loại ma túy bất hợp pháp như cocaine và fentanyl.

Hai nghi phạm bị đại bồi thẩm đoàn liên bang tại Alexandria, bang Virginia truy tố từ ngày 24/4/2025, nhưng cáo trạng chỉ mới được công bố hôm 22/5. Nếu bị kết tội, mỗi người có thể đối mặt mức án tối đa 20 năm tù.

Bộ Tư pháp Mỹ chưa trả lời các câu hỏi liên quan đến khả năng hai nghi phạm đã trốn về Trung Quốc, quốc gia hiện chưa có hiệp định dẫn độ với Mỹ. Washington cũng không tiết lộ quê quán của hai người hay liệu Bắc Kinh có đang phối hợp điều tra hay không.

Trước đó vài ngày, Bộ Tư pháp Mỹ từng nhấn mạnh sự cải thiện trong hợp tác song phương khi công bố vụ truy tố một công dân Trung Quốc khác bị cáo buộc buôn lậu ma túy qua cảng Savannah.

Quy mô của mạng lưới rửa tiền lần này được đánh giá rất lớn, khi cuộc điều tra có sự tham gia của nhiều đơn vị thuộc Cơ quan Phòng chống Ma túy Mỹ (DEA) tại New York, Washington, Atlanta, Charleston, Memphis, cùng các văn phòng ở Bogota (Colombia) và Dubai.

Theo giới chức Mỹ, các phương thức mà Zhen và Wu sử dụng gần như là “cẩm nang rửa tiền” trong thời đại mới, khi hoạt động giám sát tài chính toàn cầu ngày càng siết chặt sau vụ khủng bố 11/9.

Một trong những kỹ thuật đáng chú ý là “chuyển tiền đối ứng” nhằm né sự theo dõi của hệ thống thanh toán quốc tế Swift. Thay vì chuyển tiền trực tiếp qua biên giới, các đối tượng duy trì những tài khoản tương ứng tại nhiều quốc gia như Mỹ, Mexico hoặc Trung Quốc, sau đó thực hiện các giao dịch ghi nợ và ghi có khớp nhau để xóa dấu vết nguồn tiền thực sự.

Mỹ hiện có ảnh hưởng rất lớn đối với hệ thống Swift, mạng lưới xử lý hơn 45 triệu thông điệp thanh toán và chứng khoán mỗi ngày, nhờ vai trò thống trị toàn cầu của đồng USD. Đây cũng là lý do khiến Trung Quốc, Nga và nhiều quốc gia khác nhiều lần chỉ trích quyền kiểm soát tài chính của Washington.

Ngoài ra, nhóm bị cáo buộc còn sử dụng hình thức “rửa tiền qua thương mại”, tức khai khống hoặc hạ thấp giá trị hàng hóa xuất nhập khẩu để che giấu dòng tiền. Phương thức này vốn không chỉ xuất hiện trong giới tội phạm. Trung Quốc từ lâu cũng phải đối phó với tình trạng “giao dịch ma”, khi nhiều người giàu tìm cách lách hạn mức chuyển tối đa 50.000 USD/năm ra nước ngoài.

Một thủ đoạn khác là vượt qua hệ thống xác minh số sê ri tiền mặt, tài sản số hoặc giấy tờ chính thức. Giới chức cho rằng tội phạm có thể lợi dụng lỗ hổng công nghệ, dùng video ghi sẵn, deepfake, thao túng cookie trình duyệt hoặc giả lập dấu vân tay thiết bị để che giấu danh tính và mở tài khoản trái phép.

Theo SCMP