Quốc hội chốt duy trì thuế tiêu thụ đặc biệt 3% với ôtô điện dưới 9 chỗ đến hết 2030, thay vì kết thúc sớm như dự kiến trước đó.
Thuế tiêu thụ đặc biệt với xe điện duy trì 3% đến hết 2030
Quốc hội đã chính thức thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của bốn luật thuế quan trọng, trong đó đáng chú ý là việc kéo dài chính sách ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt đối với ô tô điện đến hết năm 2030. Quyết định này được kỳ vọng tạo cú hích dài hạn cho thị trường xe điện, đồng thời bảo đảm định hướng phát triển bền vững và giảm phát thải.
Ngày 24/4/2026, với hơn 93% đại biểu tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Thuế giá trị gia tăng, Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt.
Luật có hiệu lực thi hành từ ngày được thông qua, riêng các quy định tại Điều 1, 2 và 3 có hiệu lực từ ngày 1/1/2026. Trước đó, Chính phủ đã hoàn thiện dự thảo thông qua Tờ trình số 221/TTr-CP ngày 18/4/2026, cùng báo cáo tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật, làm cơ sở để Quốc hội thảo luận và biểu quyết.
Một trong những điểm nhấn lớn của lần sửa đổi này là chính sách duy trì thuế tiêu thụ đặc biệt 3% với ôtô điện dưới 9 chỗ đến hết 2030, và sau đó tăng lên 11% từ 2031 thay vì kết thúc sớm như dự kiến trước đó. Cụ thể, ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt với xe điện đến hết 2030 như sau:
| Loại xe (dưới 24 chỗ, chạy bằng pin) | Luật TTĐB 2025/ Thuế suất(%) | Luật sửa đổi 2026/Thuế suất(%) |
|---|---|---|
| Xe ô tô chở người và xe chở người bốn bánh có gắn động cơ từ 9 chỗ trở xuống; xe ô tô pick-up chở người | - Từ 01/01/2026: 3% - Từ 01/3/2027: 11% | - Từ 01/01/2026:3% - Từ 01/01/2031: 11% |
| Xe ô tô chở người và xe chở người bốn bánh có gắn động cơ từ 10 đến dưới 16 chỗ | - Từ 01/01/2026: 2% - Từ 01/3/2027: 7% | - Từ 01/01/2026: 2% - Từ 01/01/2031: 7% |
| Xe ô tô chở người và xe chở người bốn bánh có gắn động cơ từ 16 đến dưới 24 chỗ | - Từ 01/1/2026: 1% - Từ 01/3/2027: 4% | - Từ 01/01/2026: 1% - Từ 01/01/2031: 4% |
| Xe ô tô pick-up chở hàng cabin kép; xe ô tô tải VAN có từ hai hàng ghế trở lên, có vách ngăn cố định giữa khoang chở người và khoang chở hàng | - Từ 01/01/2026:2% - Từ 01/3/2027: 7% | - Từ 01/01/2026: 2% - Từ 01/01/2031: 7% |
- Ô tô điện dưới 9 chỗ và xe pick-up chở người áp dụng mức thuế suất 3% từ ngày 1/1/2026 và chỉ tăng lên 11% từ ngày 1/1/2031.
- Tương tự, xe từ 10 đến dưới 16 chỗ chịu mức thuế 2% giai đoạn này và tăng lên 7% từ năm 2031; xe từ 16 đến dưới 24 chỗ áp dụng mức 1% và tăng lên 4% sau mốc thời gian này.
- Đối với xe tải van và pick-up cabin kép, thuế suất giữ ở mức 2% đến hết 2030 trước khi tăng lên 7%.
Như vậy, chính sách mới kéo dài thời gian hưởng ưu đãi thêm nhiều năm, giúp duy trì mức thuế thấp ổn định trong giai đoạn chuyển tiếp quan trọng của thị trường xe điện. Sau năm 2031, thuế suất với các dòng xe này dự kiến tăng gấp khoảng 3,5 đến 4 lần, tùy từng phân khúc.
Chính sách đưa ra bảo đảm hài hòa lợi ích giữa các bên
Theo Chính phủ, việc xác định lộ trình ưu đãi dài hạn đến năm 2030 mang ý nghĩa then chốt trong việc tạo sự ổn định và khả năng dự báo của chính sách.
Đây được xem là điều kiện tiên quyết để thị trường xe điện phát triển lành mạnh, tránh tâm lý chờ đợi hoặc trì hoãn chuyển đổi phương tiện. Đồng thời, chính sách cũng giúp người dân chủ động hơn trong kế hoạch tiêu dùng, còn doanh nghiệp có cơ sở để xây dựng chiến lược đầu tư trung và dài hạn, từ phát triển sản phẩm, mở rộng sản xuất đến đầu tư hạ tầng trạm sạc.
Chính phủ cũng nhấn mạnh kinh nghiệm quốc tế cho thấy các chính sách ưu đãi với phương tiện xanh chỉ phát huy hiệu quả khi có lộ trình đủ dài.
Thực tế, nhiều quốc gia đã triển khai các gói hỗ trợ quy mô lớn cho ngành xe điện. Trung Quốc đã chi tới 903 tỷ USD trong vòng 3 năm để phát triển lĩnh vực này, bao gồm hỗ trợ hạ tầng, nghiên cứu và người tiêu dùng.
Mỹ và Liên minh châu Âu cũng áp dụng chính sách hỗ trợ khoảng 5.000 USD cho mỗi xe điện. Trong khi đó, Việt Nam hiện chưa có cơ chế hỗ trợ toàn diện, nên việc kéo dài ưu đãi thuế được xem là công cụ quan trọng để thúc đẩy thị trường.
Ở góc độ tác động, Chính phủ cho rằng chính sách này bảo đảm hài hòa lợi ích giữa các bên.
Với người dân, việc giảm thuế góp phần hạ giá thành xe, tăng khả năng tiếp cận phương tiện sử dụng năng lượng sạch, đồng thời cải thiện chất lượng không khí và sức khỏe.
Với doanh nghiệp, chính sách tạo niềm tin để đầu tư dài hạn, mở rộng sản xuất, phát triển hệ sinh thái và nâng cao tỷ lệ nội địa hóa. Đối với ngành công nghiệp ô tô, đây là yếu tố cần thiết do đặc thù vốn đầu tư lớn và thời gian thu hồi dài.
Về môi trường, việc duy trì ưu đãi thuế được kỳ vọng thúc đẩy quá trình chuyển dịch sang phương tiện ít phát thải, giảm các chất gây ô nhiễm như CO2, NOx, SO2, CO và bụi mịn, đặc biệt tại các đô thị lớn. Đồng thời, chính sách này cũng góp phần giảm ô nhiễm tiếng ồn từ giao thông.
Ở góc độ kinh tế - xã hội, việc khuyến khích xe điện còn giúp Việt Nam giảm chi phí tuân thủ các cam kết quốc tế về phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon.
“Việc không làm rõ lộ trình chính sách từ sớm có nguy cơ tạo tâm lý chờ đợi, làm chậm quá trình chuyển đổi phương tiện và không đạt được mục tiêu giảm phát thải mà Việt Nam đã cam kết tại COP26”, theo lập luận của Chính phủ.
Do đó, Chính phủ cho rằng việc xác định ngay khung chính sách dài hạn đến năm 2030 mang ý nghĩa định hướng thị trường, phù hợp với vai trò kiến tạo của Nhà nước trong chuyển đổi xanh.
Thực tế thị trường cũng đang cho thấy xu hướng tăng trưởng rõ rệt. Theo báo cáo Electric Vehicle Outlook 2025, lượng ô tô điện bán ra tại Việt Nam đã tăng hơn 10 lần, từ dưới 10.000 chiếc năm 2022 lên hơn 100.000 chiếc vào năm 2024, cho thấy tiềm năng lớn của thị trường trong giai đoạn tới.
Việc Quốc hội chốt kéo dài ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt đến năm 2030 không chỉ là điều chỉnh chính sách thuế đơn thuần, mà còn là bước đi mang tính định hướng dài hạn, tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi xanh của ngành giao thông và nền kinh tế.
Mai Anh - nguoiquansat.vn
Theo Kiến thức Đầu tư | 2026-04-28 12:24
Bình luận
0 Bình luận