Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ TP.HCM kiến nghị mở đường cho doanh nghiệp tư nhân tiếp cận vốn dài hạn

Doanh thu tăng chưa chắc doanh nghiệp đã mạnh

Phát biểu tại Diễn đàn “Tái cấu trúc doanh nghiệp trong bối cảnh mới” chiều 22/10, ông Phan Tấn Đạt cho rằng mở rộng quy mô không đồng nghĩa với nâng cao hiệu quả kinh doanh. Doanh thu có thể tăng nhưng doanh nghiệp vẫn đối mặt với những hạn chế trong kiểm soát dòng tiền, quản trị rủi ro và sử dụng nguồn lực.

Khi doanh nghiệp phát triển đến một quy mô nhất định, mô hình quản trị dựa chủ yếu vào kinh nghiệm và quyết định cá nhân của người sáng lập sẽ bộc lộ những bất cập. Nếu không kịp thời chuyển đổi, doanh nghiệp có thể rơi vào tình trạng tăng trưởng về quy mô nhưng không tương xứng về năng lực điều hành.

Theo ông Đạt, doanh nghiệp cần xây dựng hệ thống quản trị chuyên nghiệp, phân quyền rõ ràng, kiểm soát tài chính chặt chẽ và chuẩn bị đội ngũ nhân sự kế thừa. Năng lực của một doanh nghiệp lớn không chỉ nằm ở doanh thu hay tổng tài sản, mà phải được đánh giá bằng hiệu quả sử dụng nguồn lực, chất lượng quản trị và sức cạnh tranh thực tế.

Cùng với đó, tư duy kinh doanh cần chuyển từ tận dụng cơ hội ngắn hạn sang thực hiện chiến lược dài hạn; từ điều hành dựa trên kinh nghiệm sang quản trị bằng dữ liệu minh bạch.

Đây cũng là điều kiện quan trọng để doanh nghiệp nâng cao uy tín, tiếp cận nguồn vốn dài hạn và thu hút các nhà đầu tư chiến lược. Theo ông Đạt, nền kinh tế không chỉ cần số lượng lớn doanh nghiệp nhỏ và vừa, mà còn cần những tập đoàn tư nhân đủ năng lực dẫn dắt thị trường và cạnh tranh trên quy mô quốc tế.

Mở đường tiếp cận vốn dài hạn, tạo điều kiện cho doanh nghiệp bứt phá

Để doanh nghiệp tư nhân nâng cao năng lực cạnh tranh, ông Phan Tấn Đạt đề xuất chính quyền tiếp tục cải cách thủ tục hành chính theo hướng lấy hiệu quả phục vụ doanh nghiệp làm thước đo. Trọng tâm không chỉ là đơn giản hóa quy trình trên giấy tờ, mà còn phải rút ngắn thời gian xử lý thực tế, giúp dự án sớm được triển khai và đưa vào vận hành.

Một yêu cầu khác là xây dựng cơ chế đối thoại, giải quyết vướng mắc với trách nhiệm rõ ràng. Những khó khăn của doanh nghiệp cần được phân loại, xác định đầu mối chịu trách nhiệm và thời hạn phản hồi, tránh tình trạng vướng mắc kéo dài làm gia tăng chi phí và bỏ lỡ cơ hội kinh doanh.

Đáng chú ý, Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ TP.HCM kiến nghị tạo điều kiện để doanh nghiệp tư nhân tiếp cận bình đẳng, minh bạch các nguồn lực, trong đó có vốn dài hạn, đất đai, hạ tầng và khoa học công nghệ. Doanh nghiệp cũng cần có thêm cơ hội tham gia những lĩnh vực mới như logistics và chuyển đổi xanh.

Đề xuất này đặt ra yêu cầu không chỉ mở rộng khả năng tiếp cận nguồn lực, mà còn nâng cao chất lượng vận hành của chính doanh nghiệp. Minh bạch tài chính, tuân thủ pháp luật và xây dựng văn hóa kinh doanh có đạo đức là những yếu tố giúp doanh nghiệp củng cố niềm tin với các tổ chức tài chính, nhà đầu tư và đối tác.

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng dựa nhiều vào công nghệ, dữ liệu và tri thức, ông Đạt cho rằng vốn, đất đai hay lao động giá rẻ không còn đủ để tạo ra lợi thế bền vững. Doanh nghiệp phải chủ động đổi mới sáng tạo, ứng dụng công nghệ gắn với nhu cầu thực tế và hiệu quả kinh doanh.

Với lĩnh vực sản xuất, trọng tâm là giảm tiêu hao nguyên nhiên liệu, nâng cao chất lượng sản phẩm và đầu tư năng lượng sạch. Trong ngành dịch vụ, thương mại, trí tuệ nhân tạo có thể hỗ trợ dự báo nhu cầu, quản lý hàng tồn kho và tối ưu hóa phân phối. Đối với xây dựng và khai khoáng, tự động hóa cùng công nghệ giám sát giúp sử dụng tài nguyên hiệu quả hơn và hạn chế tác động đến môi trường.

Theo ông Đạt, lựa chọn công nghệ không nên chạy theo xu hướng, mà cần xuất phát từ những bài toán cụ thể: công nghệ giải quyết được vấn đề gì, tiết kiệm bao nhiêu nguồn lực và tạo ra giá trị gia tăng nào cho khách hàng.

Thoát tư duy “mạnh ai nấy làm” để tham gia sâu vào chuỗi giá trị

Bên cạnh năng lực quản trị và khả năng tiếp cận nguồn lực, ông Phan Tấn Đạt chỉ ra một thách thức lớn của khu vực kinh tế tư nhân Việt Nam là mức độ liên kết còn hạn chế.

Nhiều doanh nghiệp năng động nhưng vẫn hoạt động tương đối độc lập, thiếu kết nối về thị trường, công nghệ, nguồn vốn và năng lực sản xuất. Trong khi đó, cạnh tranh hiện đại không còn đơn thuần là cuộc đua giữa từng doanh nghiệp, mà ngày càng phụ thuộc vào sức mạnh của chuỗi cung ứng và hệ sinh thái kinh doanh.

Vì vậy, doanh nghiệp tư nhân cần chuyển từ tư duy phát triển riêng lẻ sang hợp tác, chia sẻ nguồn lực và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.

Theo ông Đạt, hướng đi đầu tiên là tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp lớn với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Các tập đoàn lớn có thể đóng vai trò dẫn dắt, tạo cơ hội cho doanh nghiệp nhỏ tham gia chuỗi cung ứng, đồng thời thúc đẩy nâng cao tiêu chuẩn sản phẩm và năng lực quản trị của nhà cung cấp trong nước.

Hướng thứ hai là tăng cường kết nối giữa doanh nghiệp Việt Nam với khu vực đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Muốn tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu, doanh nghiệp trong nước phải nâng cao chất lượng sản phẩm, năng lực công nghệ và khả năng đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế, thay vì chủ yếu cung cấp các sản phẩm có giá trị gia tăng thấp.

Hướng thứ ba là hình thành hệ sinh thái hợp tác giữa doanh nghiệp, tổ chức tài chính, viện nghiên cứu và trường đại học. Sự kết nối này giúp rút ngắn khoảng cách từ nghiên cứu đến ứng dụng, thương mại hóa sản phẩm, đồng thời tạo điều kiện để công nghệ và tri thức chuyển hóa thành giá trị kinh tế.

Tuy nhiên, theo ông Đạt, liên kết doanh nghiệp không thể chỉ dừng ở các hội nghị gặp gỡ hay ký kết thỏa thuận. Hiệu quả phải được thể hiện bằng đơn hàng cụ thể, dự án hợp tác thực tế và giá trị gia tăng được tạo ra.

Hội Doanh nhân trẻ TP.HCM xác định sẽ chủ động phối hợp với các tổ chức xúc tiến thương mại để thúc đẩy những chương trình kết nối đi vào chiều sâu.

“Tái cấu trúc doanh nghiệp và nâng cao năng lực liên kết sẽ tạo ra sức mạnh tổng hợp, giúp kinh tế tư nhân phát triển mạnh mẽ và đóng góp hiệu quả vào sự trưởng thành của nền kinh tế”, ông Phan Tấn Đạt khẳng định.