Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam 67 tỷ USD cần 260.000 nhân lực: Đã chuẩn bị được 450 kỹ sư

Tại phiên họp thứ năm của Ban Chỉ đạo các công trình trọng điểm, dự án quan trọng quốc gia lĩnh vực đường sắt ngày 6/1, Thủ tướng Phạm Minh Chính - Trưởng Ban Chỉ đạo - cho biết, liên quan đến một số dự án đường sắt, đặc biệt là tuyến tốc độ cao Bắc - Nam, việc chuẩn bị điều kiện kỹ thuật và nhân lực đã được thúc đẩy mạnh mẽ. Đề án đào tạo nguồn nhân lực với quy mô lớn, tầm nhìn dài hạn đã được phê duyệt và triển khai. Đến nay, đã có 450 nhân lực trình độ từ kỹ sư trở lên được chuẩn bị cho các dự án đường sắt.

Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng các trường đại học đang đẩy mạnh đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao để hiện thực hóa mục tiêu làm chủ công nghệ đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam. Nhu cầu nhân lực cho dự án này là vô cùng lớn. Theo báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, dự án cần khoảng 260.000 nhân lực (nguồn hanoionline.vn), trải rộng trên nhiều lĩnh vực chuyên môn và trình độ khác nhau. Điều này đặt ra thách thức lớn về đào tạo đồng bộ, bài bản và lâu dài.

Các số liệu công bố trước đó tiếp tục cho thấy quy mô nhân lực đồ sộ mà Việt Nam phải chuẩn bị. Theo thông tin sơ bộ về dự án đường sắt 67 tỷ USD đăng trên Báo Tin tức tháng 10/2024, dự án dự kiến sử dụng khoảng 180.000 lao động cho giai đoạn xây dựng; 13.880 người cho vận hành và khai thác; 700 người làm việc trong các cơ quan quản lý và khoảng 1.200 kỹ sư tư vấn.

Mô hình đào tạo được thiết kế theo 3 loại hình (trong nước, nước ngoài và kết hợp) với 4 trình độ (công nhân kỹ thuật, kỹ sư, thạc sĩ, tiến sĩ) dành cho 5 chủ thể tham gia dự án, gồm cơ quan quản lý nhà nước, đơn vị quản lý dự án, đơn vị vận hành khai thác, cơ sở đào tạo và cơ sở nghiên cứu.

Như vậy, bài toán của Việt Nam không chỉ là xây dựng tuyến đường hay chọn công nghệ, mà còn là xây dựng một hệ sinh thái nguồn nhân lực đủ khả năng tiếp nhận, vận hành, bảo trì và dần làm chủ công nghệ đường sắt tốc độ cao.

Trong bức tranh đào tạo nhân lực, doanh nghiệp tư nhân lớn cũng bắt đầu đóng vai trò tiên phong. Với các dự án đường sắt, metro và đặc biệt là đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, Tập đoàn Đèo Cả là một trong những đơn vị có động thái rõ ràng nhất. Tập đoàn cho biết đã hoàn thành chương trình đào tạo chuyên ngành Xây dựng Đường sắt, metro cho đội ngũ cán bộ, kỹ sư tại Trường Đại học Giao thông Vận tải TP. HCM. Chương trình kéo dài gần hai năm, có sự tham gia giảng dạy của các chuyên gia đến từ Trung Quốc, Nhật Bản và Singapore, giúp lực lượng kỹ sư trong nước tiếp cận sớm với tiêu chuẩn quốc tế.

Trước đó, tập đoàn đã cử nhiều đoàn công tác sang Trung Quốc, Nhật Bản và châu Âu để học hỏi kinh nghiệm, tìm kiếm cơ hội hợp tác, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số và hướng tới khả năng sản xuất đầu máy, toa xe trong nước - một trong những mục tiêu tăng tỷ lệ nội địa hóa mà Chính phủ đặt ra.