Hà Nội chưa thông qua đề án cấm xe máy xăng theo khung giờ tại khu vực hồ Hoàn Kiếm

Kỳ họp chuyên đề lần thứ 2 của HĐND TP Hà Nội khóa XVII, nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra sáng 11/5 đã xem xét nhiều nội dung quan trọng thuộc thẩm quyền, trong đó có công tác nhân sự.

Tuy nhiên, một điểm đáng chú ý là cơ quan này quyết định chưa xem xét thông qua 3 nội dung, bao gồm Nghị quyết về Đề án vùng phát thải thấp trong Vành đai 1, chính sách hỗ trợ đào tạo nghiên cứu sinh giai đoạn 2026–2030 và chủ trương đầu tư tuyến đường tiếp giáp Bệnh viện Nhi và Bệnh viện Thận.

Phát biểu tại kỳ họp, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND TP Hà Nội Trần Thế Cương cho biết nguyên nhân của việc chưa thông qua là do các dự thảo tờ trình, nghị quyết chưa bảo đảm đầy đủ điều kiện về thông tin và hồ sơ để trình xem xét.

Điều này đồng nghĩa với việc một trong những đề án được quan tâm nhiều nhất - vùng phát thải thấp trong Vành đai 1 - tiếp tục phải hoàn thiện trước khi được đưa ra quyết định.

Trước đó, UBND TP Hà Nội đã trình đề án xây dựng vùng phát thải thấp với lộ trình triển khai theo 3 giai đoạn. Giai đoạn đầu dự kiến từ ngày 1/7 đến 31/12/2026 sẽ thí điểm tại phường Hoàn Kiếm, khu vực lõi có diện tích khoảng 0,5 km², chu vi 3,5 km, dân số khoảng 20.000 người.

Phạm vi thí điểm bao gồm 11 tuyến phố: Tràng Tiền, Hàng Khay, Lê Thái Tổ, Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Buồm, Mã Mây, Hàng Bạc, Hàng Mắm, Nguyễn Hữu Huân và Lý Thái Tổ.

Trong khu vực này, nhiều biện pháp kiểm soát phương tiện được đề xuất nhằm giảm phát thải. Đáng chú ý, xe mô tô, xe gắn máy chạy xăng hoạt động kinh doanh trên nền tảng ứng dụng (xe ôm công nghệ) sẽ không được phép lưu thông.

Với xe máy xăng không kinh doanh, phương án đưa ra là hạn chế theo khung giờ, cụ thể cấm lưu thông từ 18h đến 24h ngày thứ sáu và từ 6h đến 24h trong hai ngày cuối tuần.

Đối với ô tô, các quy định về khí thải và khung giờ hoạt động được thiết kế khá chặt chẽ. Xe tải dưới 2 tấn chỉ được lưu thông khi đạt tiêu chuẩn khí thải mức 4 và hoạt động ngoài giờ cao điểm.

Xe tải từ 2 đến dưới 3,5 tấn nếu đạt tiêu chuẩn khí thải mức 4 chỉ được phép chạy từ 21h đến 6h hôm sau và phải có sự chấp thuận bằng văn bản của Công an thành phố, trong khi xe tải trên 3,5 tấn bị cấm hoàn toàn.

Các phương tiện từ 16 chỗ trở lên (trừ xe buýt và xe đưa đón học sinh) phải đạt tiêu chuẩn khí thải mức 4 và bị hạn chế lưu thông vào giờ cao điểm, từ 6h đến 9h và từ 16h đến 19h30 hằng ngày. Xe buýt, xe đưa đón học sinh và ô tô dưới 16 chỗ sử dụng nhiên liệu hóa thạch cũng phải đáp ứng tiêu chuẩn khí thải tương ứng.

Một điểm mới trong đề án là yêu cầu người dân trong khu vực thí điểm đăng ký trực tuyến với chính quyền địa phương về lộ trình chuyển đổi từ xe máy xăng sang phương tiện điện trong khoảng thời gian 3 tháng, từ ngày 1/7 đến 1/10. Song song với đó, thành phố khuyến khích mạnh mẽ việc chuyển đổi sang phương tiện thân thiện môi trường.

Theo kế hoạch, giai đoạn 2 trong năm 2027 sẽ mở rộng phạm vi thí điểm sang phường Cửa Nam và một phần Hoàn Kiếm, bao gồm 14 tuyến phố với quy mô dân số hơn 136.900 người. Đến giai đoạn 2028–2029, vùng phát thải thấp dự kiến được mở rộng ra toàn bộ khu vực trong Vành đai 1, với diện tích hơn 26 km², chu vi khoảng 25 km và dân số khoảng 625.000 người, bao phủ 9 phường và nhiều trục giao thông chính như Hoàng Cầu, Xã Đàn, Đại Cồ Việt, Nguyễn Khoái, Yên Phụ, Âu Cơ, Lạc Long Quân, Bưởi và Cầu Giấy.

Việc HĐND TP Hà Nội chưa thông qua đề án cho thấy cơ quan này đang đặt yêu cầu cao về tính đầy đủ và chặt chẽ của hồ sơ trước khi triển khai một chính sách có tác động lớn đến đời sống người dân và hoạt động giao thông đô thị.

Trong bối cảnh áp lực ô nhiễm ngày càng gia tăng, vùng phát thải thấp vẫn là một hướng đi được kỳ vọng, nhưng sẽ cần thêm thời gian để hoàn thiện và đạt được sự đồng thuận trước khi chính thức triển khai.