Hà Nội sắp siết xe xăng Vành đai 1: Hỗ trợ 5 triệu đồng có đủ thuyết phục người dân?

Bài toán công bằng trong chính sách hỗ trợ

Đề án vùng phát thải thấp trong khu vực Vành đai 1 tiếp tục trở thành tâm điểm thảo luận tại kỳ họp HĐND TP Hà Nội khi nhiều đại biểu đặt câu hỏi về tính khả thi, sự công bằng và mức hỗ trợ chuyển đổi phương tiện đối với người dân

Thảo luận tại tổ sáng 2/6, đại biểu Trần Khánh Hưng - Phó Ban Đô thị HĐND thành phố, cho biết đây là lần thứ ba đề án được trình HĐND thành phố xem xét. Theo ông, đây là chính sách có tác động sâu rộng đến quản lý đô thị, đời sống người dân Thủ đô cũng như định hướng phát triển kinh tế - xã hội của Hà Nội trong tương lai.

Tuy đánh giá cao việc thành phố xây dựng cơ chế hỗ trợ cho cả cá nhân và tổ chức, ông Hưng cho rằng chính sách hỗ trợ người dân vẫn cần được nghiên cứu kỹ lưỡng hơn, đặc biệt là mức hỗ trợ chuyển đổi phương tiện từ xe sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang phương tiện xanh.

"Mức hỗ trợ cho cá nhân chuyển đổi phương tiện hiện được đề xuất là 5 triệu đồng đối với mỗi xe mô tô, xe gắn máy. Qua khảo sát trên một số phương tiện thông tin đại chúng, hơn 10.000 ý kiến cho rằng mức hỗ trợ này là quá thấp và rất khó giúp người dân thực hiện việc chuyển đổi", ông Hưng nêu quan điểm.

Theo đại biểu, câu hỏi đặt ra là liệu khoản hỗ trợ 5 triệu đồng có đủ để tạo động lực cho người dân thay đổi phương tiện hay không, nhất là trong bối cảnh giá xe điện vẫn là một khoản chi phí đáng kể đối với nhiều hộ gia đình.

Một trong những vấn đề được ông Hưng đặc biệt lưu ý là tính công bằng của chính sách. Theo tờ trình ban đầu, tổng nguồn lực dự kiến dành cho chương trình lên tới 23.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, sau khi rà soát, UBND TP Hà Nội đã điều chỉnh phương án, thu hẹp phạm vi hỗ trợ vào khu vực Vành đai 1 và giảm tổng kinh phí xuống còn khoảng 7.000 tỷ đồng.

Việc điều chỉnh này giúp giảm áp lực ngân sách, song cũng làm phát sinh những băn khoăn mới.

"Người dân sinh sống trong Vành đai 1 được hỗ trợ, vậy còn những người ở ngoài khu vực này nhưng hàng ngày vẫn di chuyển vào nội đô để làm việc thì sao? Họ cũng chịu tác động trực tiếp từ chính sách nhưng lại không thuộc diện được hỗ trợ", ông Hưng đặt vấn đề.

"Đã làm thì làm luôn"

Theo đề án, vùng phát thải thấp trong khu vực Vành đai 1 sẽ được triển khai theo lộ trình gồm ba giai đoạn.

Ở giai đoạn đầu, thành phố chưa cấm hoàn toàn phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch mà sẽ áp dụng các biện pháp hạn chế theo khung giờ hoặc theo từng loại phương tiện. Tuy nhiên, về lâu dài, việc kiểm soát và thu hẹp dần phạm vi hoạt động của xe phát thải cao là xu hướng được xác định rõ.

Tham gia thảo luận, Trung tướng Nguyễn Thanh Tùng, Giám đốc Công an TP Hà Nội, bày tỏ sự đồng tình với chủ trương xây dựng vùng phát thải thấp và cho rằng nếu đã quyết tâm thực hiện thì cần triển khai dứt khoát.

"Đã làm thì làm luôn", ông Tùng nhấn mạnh, đồng thời lưu ý rằng quá trình triển khai cần nhận được sự đồng thuận và hỗ trợ từ các cơ quan truyền thông để người dân hiểu và chia sẻ với chủ trương của thành phố.

Tuy nhiên, Giám đốc Công an Hà Nội cũng chỉ ra một thực tế đáng lưu ý: Hiện có số lượng rất lớn người dân từ khu vực ngoại thành và các địa phương lân cận sử dụng xe máy để vận chuyển lương thực, thực phẩm vào nội đô mỗi ngày.

Đây không chỉ là phương tiện mưu sinh của hàng nghìn lao động mà còn là mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng hàng hóa cho thành phố.

"Nếu cấm xe xăng thì họ sẽ vào nội đô bằng phương tiện gì?", ông Tùng đặt câu hỏi.

Để tránh gây xáo trộn đột ngột, ông đề xuất trong giai đoạn chuyển tiếp có thể cho phép các phương tiện vận chuyển lương thực, thực phẩm tiếp tục hoạt động trong khung giờ từ 22h đêm đến 5h sáng.