Siêu cảng biển tỷ đô và tham vọng đưa Cần Giờ sánh ngang Singapore trên tuyến hàng hải quốc tế

Vùng đất ven biển Cần Giờ đang đứng trước cơ hội trở thành “chìa khóa” mở ra dư địa phát triển mới cho TP.HCM, đặc biệt trong bối cảnh mô hình du lịch đô thị hiện hữu đã dần chạm ngưỡng.

Đây cũng là nhận định của nhiều chuyên gia tại hội thảo “Cần Giờ – cực tăng trưởng mới của TP.HCM” vừa diễn ra.

Tăng trưởng ấn tượng nhưng du lịch TP.HCM vẫn “mắc kẹt” ở vai trò trung chuyển

Hiện nay, TP.HCM vẫn giữ vững vị thế là trung tâm kinh tế, du lịch lớn nhất cả nước với những con số tăng trưởng ấn tượng. Năm 2025, tổng doanh thu du lịch đạt gần 279.000 tỷ đồng, tăng gần 46% so với năm trước; chỉ trong 4 tháng đầu năm, doanh thu đã ước đạt 172.000 tỷ đồng, hoàn thành hơn một nửa kế hoạch năm.

Tuy nhiên, phía sau những con số này là thực tế mô hình phát triển du lịch tại khu vực lõi đô thị đang bộc lộ nhiều giới hạn. Hạ tầng quá tải, quỹ đất hạn chế, chi phí đầu tư cao và thiếu không gian cho các tổ hợp du lịch tích hợp khiến thành phố chưa thể giữ chân du khách dài ngày.

Theo bà Huỳnh Phan Phương Hoàng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch TP.HCM, Phó Tổng Giám đốc Vietravel, khách quốc tế hiện chỉ lưu trú trung bình khoảng 3 ngày với mức chi tiêu khoảng 1.000 USD, thấp hơn nhiều so với tiềm năng. TP.HCM vẫn chủ yếu đóng vai trò cửa ngõ trung chuyển, đưa khách đến các điểm đến khác như Đà Nẵng hay Phú Quốc, thay vì trở thành điểm nghỉ dưỡng dài ngày.

Mục tiêu đặt ra là nâng mức chi tiêu lên 10.000 USD mỗi khách, điều chỉ có thể đạt được khi thành phố sở hữu những không gian nghỉ dưỡng và giải trí quy mô lớn.

Trong bối cảnh đó, Cần Giờ được xem là lời giải chiến lược. Sở hữu hệ sinh thái rừng ngập mặn được UNESCO công nhận là Khu dự trữ sinh quyển thế giới, cùng lợi thế biển và cửa sông, khu vực này mang đến một cấu trúc phát triển hoàn toàn khác biệt so với lõi đô thị hiện hữu.

Về hạ tầng, tuyến đường sắt cao tốc kết nối Bến Thành - Cần Giờ được kỳ vọng rút ngắn thời gian di chuyển xuống còn 13 phút. Kết hợp với khả năng tiếp cận từ sân bay Long Thành, Cần Giờ sẽ trở thành cửa ngõ đón khách quốc tế thông qua hệ thống giao thông liên hoàn gồm đường bộ, đường sắt và cảng biển.

Cần Giờ được “chọn mặt gửi vàng” cho vai trò siêu đô thị tích hợp và cực tăng trưởng mới

Không chỉ dừng ở vai trò du lịch, Cần Giờ đang được định hình như một siêu đô thị tích hợp. TS Đinh Thế Hiển nhận định khu vực này hội tụ nhiều điều kiện để phát triển nền kinh tế cảng quy mô lớn, với sự xuất hiện của các dự án cảng quốc tế có sự tham gia của các đối tác lớn.

Theo ông, điều này cho thấy Cần Giờ không đơn thuần là đô thị du lịch mà còn có tiềm năng trở thành nền kinh tế cảng quy mô lớn, đủ khả năng cạnh tranh với Singapore trên tuyến hàng hải quốc tế từ châu Âu, Trung Đông qua Ấn Độ Dương đến Đông Á

Sự kết hợp giữa cảng biển, du lịch và đô thị được kỳ vọng sẽ tạo ra động lực mới giúp TP.HCM tái cấu trúc nền kinh tế trong giai đoạn phát triển tiếp theo.

Song song với đó là định hướng phát triển các sản phẩm du lịch mới, đặc biệt là du lịch MICE, các sự kiện quốc tế quy mô lớn và hệ sinh thái giải trí hiện đại.

Theo các chuyên gia, TP.HCM hoàn toàn có thể trở thành điểm đến của những sự kiện âm nhạc, thể thao tầm cỡ khu vực nếu có đủ không gian và hạ tầng tương xứng – điều mà Cần Giờ đang được kỳ vọng đáp ứng.

Để hiện thực hóa tầm nhìn này, nhiều đề xuất đã được đưa ra, trong đó nổi bật là kịch bản phát triển Cần Giờ thành “siêu điểm đến” với khả năng phục vụ khoảng 40 triệu lượt khách mỗi năm.

Chiến lược này dựa trên ba trụ cột gồm phát triển quy mô lớn hệ thống lưu trú cao cấp, mở rộng các tổ hợp giải trí - mua sắm và nâng cấp hạ tầng như bến du thuyền, giao thông kết nối và quản lý đô thị thông minh.

Mô hình sản phẩm được phân tầng từ tour trong ngày, khách gia đình và MICE đến nghỉ dưỡng dài ngày, nhằm tối đa hóa thời gian lưu trú và mức chi tiêu.

Một trong những dự án trọng điểm hiện thực hóa định hướng này là khu đô thị du lịch lấn biển Vinhomes Green Paradise quy mô khoảng 2.870 ha. Dự án được định vị là “đô thị điểm đến” với khoảng 7.000 phòng khách sạn, tòa nhà biểu tượng 108 tầng và công viên giải trí hàng trăm ha. Đến nay, hơn 2.000 ha lấn biển cùng khoảng 200 km hạ tầng giao thông nội khu đã được hoàn thiện.

Dự án hướng tới mô hình “all-in-one”, tích hợp nghỉ dưỡng, giải trí, thương mại, giáo dục, y tế và không gian làm việc trong cùng một hệ sinh thái, theo tiêu chuẩn phát triển xanh và bền vững.

Theo bà Nguyễn Thị Hòa, Giám đốc Marketing Vinpearl, xu hướng du lịch toàn cầu đang chuyển mạnh sang mô hình “siêu điểm đến”, nơi du khách có thể tận hưởng trọn vẹn mọi nhu cầu trong một không gian tích hợp. Đây cũng được xem là mảnh ghép còn thiếu của du lịch TP.HCM, đặc biệt ở các hoạt động kinh tế đêm và giải trí quy mô lớn.

Ở góc độ địa phương, bà Võ Thị Diễm Phượng, Phó Chủ tịch UBND xã Cần Giờ, cho biết địa phương đang chuẩn bị toàn diện về hạ tầng, nguồn nhân lực và mô hình quản lý để chuyển đổi từ một điểm đến cuối tuần thành trung tâm kinh tế biển, du lịch và đô thị sinh thái hoạt động quanh năm.

Quá trình này đi kèm với chuyển dịch cơ cấu kinh tế sang thương mại, dịch vụ, du lịch và kinh tế đêm, đồng thời nâng cấp quản trị đô thị, cải cách hành chính và chuyển đổi số.

Dù vậy, các chuyên gia cũng nhấn mạnh thách thức không nhỏ. Theo TS Đinh Thế Hiển, để Cần Giờ thực sự trở thành cực tăng trưởng mới, quá trình phát triển hạ tầng cần được triển khai nhanh và đồng bộ, đồng thời phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa Nhà nước và doanh nghiệp.

Quan trọng hơn, một siêu đô thị không chỉ cần các công trình quy mô lớn mà còn đòi hỏi năng lực vận hành, quản trị và cơ chế thể chế đủ linh hoạt, thậm chí cần những mô hình thử nghiệm mang tính đột phá để thu hút giới chuyên gia và nhà đầu tư toàn cầu.

Với những bước chuẩn bị hiện nay, Cần Giờ đang dần rời khỏi hình ảnh một điểm đến ven đô đơn thuần để tiến tới vai trò một cực tăng trưởng mới - nơi hội tụ của kinh tế biển, du lịch, đô thị và logistics, mở ra một chương phát triển hoàn toàn khác cho TP.HCM trong tương lai.