Nhà máy lọc dầu 9 tỷ USD của Việt Nam vẫn phụ thuộc vào dầu nhập khẩu

Theo số liệu từ Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam, thị trường nội địa hiện nay đã tự chủ được khoảng 70% các sản phẩm xăng dầu nhờ năng lực sản xuất của hai nhà máy lọc dầu lớn là Bình Sơn (Dung Quất) và Nghi Sơn.

Tuy nhiên, tại tọa đàm "Sử dụng xăng E10 có đáng lo?", ông Bùi Ngọc Bảo, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam cho biết, tính "tự chủ" này vẫn đang tồn tại một nghịch lý lớn. Trên thực tế, toàn bộ nguồn dầu thô phục vụ cho hoạt động của nhà máy lọc dầu Nghi Sơn đều phải nhập khẩu từ khu vực vùng Vịnh. Trong hệ thống sản xuất xăng dầu nội địa, chỉ có duy nhất nhà máy lọc dầu Dung Quất là đang vận hành bằng nguồn dầu thô do Việt Nam khai thác được.

"Vừa qua, chiến tranh vùng Vịnh gây khó khăn hết sức đối với người tiêu dùng và với những doanh nghiệp phải đảm bảo việc tổ chức cung ứng. Hệ quả là giá thế giới rất cao và việc đáp ứng đủ nguồn cũng hết sức khó khăn", ông chia sẻ.

Giá dầu thế giới bị đẩy lên rất cao, khiến việc đáp ứng đủ nguồn năng lượng cho thị trường trong nước gặp trở ngại. Để giải quyết tình thế, Chính phủ đã phải trực tiếp vào cuộc thông qua các hiệp định thương mại và các cuộc gặp gỡ ngoại giao với các quốc gia đối tác nhằm mở ra các kênh cung cấp, đảm bảo duy trì đủ năng lượng cho thị trường Việt Nam.

Từ bối cảnh này, ông cho rằng trước mắt Việt Nam phải giảm thiểu sự phụ thuộc vào các nguồn năng lượng hóa thạch, đặc biệt là giảm dần sự lệ thuộc vào một thị trường nhập khẩu cơ bản.

Để giải quyết bài toán an ninh năng lượng và giảm rủi ro nhập khẩu, việc chuyển đổi sang nhiên liệu sinh học đang được thúc đẩy mạnh mẽ.

Nếu phát triển và áp dụng rộng rãi xăng sinh học E10 trên toàn quốc, Việt Nam sẽ giảm được 10% sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch đối với mặt hàng xăng. Theo Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam, việc tăng tỷ lệ sử dụng lên đồng nghĩa với việc giảm bớt được sự phụ thuộc tương ứng, đây là một con số có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong các cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu.

Không dừng lại ở xăng E10, chương trình tự chủ năng lượng dự kiến sẽ tiếp tục được mở rộng sang mặt hàng diesel sinh học (biodiesel). Các tỷ lệ pha trộn được đề xuất cho giai đoạn tiếp theo là 10%, 15% và 20%, tương tự mô hình đang được Indonesia và các nước trong khu vực triển khai. Quá trình này dự kiến sẽ giúp Việt Nam tiếp tục giảm thêm hàng chục phần trăm sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch trong tương lai.

Ông cho rằng chuyển đổi năng lượng là một trong những việc hết sức có ý nghĩa, đòi hỏi sự quyết tâm, đồng thuận của cả xã hội, đồng thuận của các cơ quan quản lý Nhà nước cũng như một số doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Nhà máy lọc dầu Nghi Sơn có tổng vốn đầu tư hơn 9 tỷ USD, được thiết kế với với công suất khoảng 200.000 thùng dầu thô mỗi ngày, tương đương khoảng 10 triệu tấn mỗi năm. Nghi Sơn cung ứng khoảng 35-40% nhu cầu xăng dầu cho thị trường nội địa.