Sử dụng 3 triệu lao động, ngành dệt may đề nghị lùi tăng lương tối thiểu 6 tháng

Theo dự thảo Nghị định quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng, Bộ Nội vụ đề xuất tăng lương tối thiểu vùng bình quân 7,8% từ ngày 1/1/2027, tương ứng mức tăng 310.000-390.000 đồng mỗi tháng.

Tuy nhiên, trong góp ý dự thảo, Hiệp hội Dệt may Việt Nam đề nghị xem xét lại cả mức tăng và thời điểm áp dụng. Hiệp hội cho rằng việc điều chỉnh nên thực hiện từ ngày 1/7/2027, tức lùi 6 tháng so với phương án hiện nay.

Theo phương án được đề xuất, lương tối thiểu tháng vùng I sẽ tăng lên 5,7 triệu đồng, vùng II lên 5,08 triệu đồng, vùng III 4,45 triệu đồng và vùng IV 4,04 triệu đồng. Mức lương tối thiểu theo giờ tương ứng lần lượt là 27.400 đồng, 24.400 đồng, 21.400 đồng và 19.400 đồng.

Mức tăng 7,8% được xây dựng trên cơ sở khuyến nghị của Hội đồng Tiền lương quốc gia sau hai phiên đàm phán. Bộ Nội vụ cho biết phương án này được thống nhất trên cơ sở thương lượng giữa các bên, trong đó có đại diện Hiệp hội Dệt may Việt Nam.

Việc đề xuất lùi thời điểm áp dụng vì vậy đặt ra bài toán cân bằng giữa cải thiện thu nhập cho người lao động và sức chịu đựng của doanh nghiệp.

Mức tăng lương tối thiểu được tính toán dựa trên nhiều yếu tố, gồm mức sống tối thiểu của người lao động và gia đình, mặt bằng tiền lương trên thị trường, chỉ số giá tiêu dùng, tốc độ tăng trưởng kinh tế và khả năng chi trả của doanh nghiệp.

Trong quá trình góp ý, một số cơ quan cũng đề nghị đánh giá kỹ hơn tác động của chính sách. Bộ Dân tộc và Tôn giáo cho rằng tiền lương tối thiểu cần tiếp tục tiệm cận mức sống tối thiểu, đồng thời tính đến biến động giá cả và chi phí sinh hoạt.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị đánh giá thêm khả năng chi trả và các chi phí phát sinh của doanh nghiệp, bên cạnh việc xem xét mức sống tối thiểu của người lao động và gia đình.

Áp lực chi phí sinh hoạt đang là một trong những cơ sở quan trọng của cuộc tranh luận về tiền lương. Sáu tháng đầu năm 2026, CPI bình quân tăng 4,38% so với cùng kỳ. Riêng nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng hơn 6,7%, trong đó giá thuê nhà tăng 6,3%.

Không chỉ tác động đến khả năng trang trải cuộc sống, thu nhập còn ảnh hưởng trực tiếp tới những quyết định dài hạn của người lao động.

Khảo sát khoảng 2.000 lao động tại gần 200 doanh nghiệp ở 7 tỉnh, thành do Công đoàn Việt Nam thực hiện trong tháng 3-4 cho thấy 55% lao động độc thân được hỏi cho rằng tiền lương là nguyên nhân chính khiến họ chưa lập gia đình. Trong nhóm đã kết hôn, 73% cho biết thu nhập hiện tại ảnh hưởng đến kế hoạch sinh thêm con.

Trong khi người lao động kỳ vọng tiền lương tăng để bù đắp chi phí sinh hoạt, doanh nghiệp lại phải tính toán tác động của tiền lương lên tổng chi phí sản xuất, giá thành và khả năng cạnh tranh.

Đặc biệt với ngành dệt may - lĩnh vực sử dụng lượng lớn lao động và có mức độ cạnh tranh cao trên thị trường xuất khẩu - thời điểm tăng lương có thể trở thành yếu tố đáng kể trong bài toán chi phí.

Vì vậy, đề xuất lùi thời điểm áp dụng của Hiệp hội Dệt may Việt Nam đang đặt ra câu hỏi lớn hơn: tăng lương ở mức nào và vào thời điểm nào để vừa cải thiện đời sống người lao động, vừa không tạo thêm cú sốc chi phí cho doanh nghiệp?