Chi tiết 4 nhóm sản phẩm cạnh tranh của Trung tâm tài chính quốc tế TP.HCM

Trung tâm tài chính quốc tế TP.HCM (VIFC-HCMC) đang được định hình với chiến lược phát triển dài hạn, trong đó trọng tâm là xây dựng bốn nhóm sản phẩm dịch vụ có khả năng cạnh tranh quốc tế, phù hợp với lợi thế của Việt Nam và vị thế trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước.

Theo dự thảo Chiến lược phát triển VIFC-HCMC, quá trình hình thành một trung tâm tài chính quốc tế quy mô toàn cầu thường kéo dài từ 20-30 năm, đòi hỏi lộ trình bài bản, kiên định và sự đồng bộ về thể chế, thị trường và nguồn lực.

Bốn nhóm sản phẩm trụ cột của VIFC-HCMC gồm thị trường vốn quốc tế; dịch vụ tài chính phục vụ thương mại quốc tế; ngân hàng số và Fintech; cùng các sản phẩm, dịch vụ tài chính mới phục vụ các thị trường ngách.

Việc lựa chọn các trụ cột này dựa trên định hướng của Chính phủ, đồng thời xuất phát từ đánh giá lợi thế cạnh tranh, năng lực sẵn có của TP.HCM cũng như nhu cầu của nhóm khách hàng tiềm năng trong khu vực và quốc tế. Đề án do Cơ quan điều hành VIFC-HCMC chủ trì, với sự tư vấn của Boston Consulting Group (BCG).

Trong đó, thị trường vốn quốc tế được xác định là trụ cột quan trọng, tập trung phát triển các dịch vụ tài chính truyền thống và chuyên sâu với quy mô lớn, tính thanh khoản cao, danh mục sản phẩm đa dạng như cổ phiếu, trái phiếu doanh nghiệp, trái phiếu chính quyền địa phương và các công cụ tài chính liên quan.

Thị trường này được định hướng theo mức độ tự do hóa tài chính cao hơn, cho phép niêm yết và giao dịch bằng ngoại tệ, niêm yết chéo, đồng thời phát triển các hoạt động IPO và dịch vụ hỗ trợ chuyên ngành.

Tại hội thảo "Chiến lược phát triển Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam tại TP HCM" vừa diễn ra, ông Ginolin, Giám đốc điều hành BCG Việt Nam, đặc biệt khuyến nghị TP.HCM tập trung phát triển thị trường vốn nợ và vốn cổ phần quốc tế, bởi dù doanh nghiệp Việt Nam về lý thuyết có thể tiếp cận thị trường vốn toàn cầu, nhưng trên thực tế vẫn gặp rào cản về chi phí và khâu trung gian.

Trụ cột thứ hai là dịch vụ tài chính phục vụ thương mại quốc tế và đầu tư nước ngoài, tận dụng vai trò ngày càng gia tăng của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu và xu hướng dịch chuyển thương mại giữa ASEAN với các nền kinh tế lớn. VIFC-HCMC định hướng phát triển các sản phẩm tài chính thương mại chuyên sâu như tín dụng xuất khẩu, thư tín dụng (LC), tài trợ chuỗi cung ứng, bảo hiểm thương mại, bao thanh toán và các công cụ phòng ngừa rủi ro. Theo các chuyên gia, đây là nhóm sản phẩm phù hợp với thực tiễn kinh tế Việt Nam, đồng thời có khả năng tạo tác động lan tỏa trực tiếp tới hoạt động sản xuất, xuất nhập khẩu và logistics.

Ngân hàng số và Fintech là trụ cột thứ ba, được kỳ vọng trở thành lợi thế cạnh tranh mới của VIFC-HCMC. Trung tâm tài chính quốc tế TP.HCM hướng tới trở thành điểm đến cho các doanh nghiệp Fintech, ngân hàng số quốc tế và tổ chức tài chính toàn cầu trong việc thử nghiệm, phát triển phần mềm, dịch vụ và xây dựng trung tâm vận hành số. Với nguồn nhân lực công nghệ chất lượng cao và chi phí cạnh tranh, TP.HCM được đánh giá có tiềm năng trở thành trung tâm số hóa cho các định chế tài chính khu vực. Trong 12-18 tháng tới, nhóm sản phẩm này sẽ tập trung vào các giải pháp Fintech, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với tài sản số, thanh toán xuyên biên giới, song phải bám sát khuôn khổ pháp lý hiện hành.

Ở trụ cột thứ tư, VIFC-HCMC định hướng phát triển các sản phẩm và dịch vụ tài chính mới phục vụ những thị trường ngách tiềm năng, nhằm tạo sự khác biệt và lợi thế cạnh tranh dài hạn. Trước mắt, trung tâm nhắm đến các lĩnh vực như giao dịch hàng hóa nông sản, tài chính xanh, tín chỉ carbon, phái sinh hàng hóa.

Một số đề xuất cũng được đưa ra như xây dựng trung tâm tài chính hàng hải, sàn giao dịch hàng hóa và nghiên cứu lộ trình phát triển sàn giao dịch vàng.

Tuy nhiên, các chuyên gia nhấn mạnh cần phân loại rõ nhóm sản phẩm có thể triển khai ngay và nhóm sản phẩm cần lộ trình dài hơi, gắn với hoàn thiện thể chế và kiểm soát rủi ro.

Góp ý cho chiến lược, TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV, cho rằng các dịch vụ tài chính truyền thống như ngân hàng, chứng khoán, quỹ đầu tư có thể sớm quy tụ về trung tâm tài chính, đồng thời cần thúc đẩy phát triển quỹ đầu tư mạo hiểm và tài chính xanh. Trong khi đó, các sản phẩm mang tính đột phá như tài trợ vốn cho chuỗi cung ứng, phái sinh hàng hóa hay các công cụ tài chính mới cần được thiết kế theo lộ trình cụ thể.

Từ góc độ quản lý tiền tệ, bà Nguyễn Huyền Dịu, Phó Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, lưu ý chiến lược phát triển VIFC-HCMC phải bám sát Nghị quyết 222 của Quốc hội và các nghị định của Chính phủ, đặc biệt với những nội dung liên quan đến tài sản mã hóa và stablecoin, vốn chưa được thừa nhận là phương tiện thanh toán tại Việt Nam.

Song song với việc hoàn thiện sản phẩm, TP.HCM đặt ra các mục tiêu cụ thể về thứ hạng quốc tế. Theo Chỉ số Trung tâm Tài chính toàn cầu (GFCI) lần thứ 38, TP.HCM hiện xếp thứ 95 trên 120 thành phố, tăng ba bậc so với kỳ đánh giá trước.

Thành phố đặt mục tiêu lọt vào top 75 trung tâm tài chính toàn cầu vào năm 2035 và top 50 vào năm 2045. Để đạt được mục tiêu này, lãnh đạo TP.HCM cho biết đang khẩn trương hoàn thiện quy chế hoạt động của IFC áp dụng chung cho TP.HCM và Đà Nẵng, đồng thời tiếp tục hoàn chỉnh dự thảo chiến lược phát triển VIFC-HCMC, lấy ý kiến chuyên gia và các tổ chức liên quan.

Theo Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Dũng, giai đoạn 2026-2030 sẽ là giai đoạn đặt nền móng quan trọng, tập trung xây dựng thể chế, hạ tầng và niềm tin thị trường, tạo đà cho sự phát triển bền vững của trung tâm tài chính quốc tế trong dài hạn.

Với bốn nhóm sản phẩm được xác định rõ ràng, VIFC-HCMC đang từng bước định vị vai trò và lợi thế cạnh tranh của mình trong mạng lưới các trung tâm tài chính quốc tế, dù chặng đường phía trước còn dài và đòi hỏi sự kiên trì trong thực thi chiến lược.