Dự án đường sắt tốc độ cao 67 tỷ USD vào giai đoạn then chốt, Chính phủ sắp quyết định nhà thầu

Chiều 22/4, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đã làm việc với Bộ Xây dựng cùng một số bộ, ngành và lãnh đạo Hà Nội, TP. HCM về tiến độ triển khai dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam quy mô 67 tỷ USD.

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng, đến nay dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đã hoàn thành báo cáo nghiên cứu tiền khả thi; đồng thời xây dựng đề cương nhiệm vụ, dự toán và hồ sơ mời thầu cho gói tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi. Các địa phương và Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đang rà soát khối lượng giải phóng mặt bằng, di dời hạ tầng điện và triển khai các khu tái định cư.

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Bùi Xuân Dũng cho biết, nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là lựa chọn đơn vị tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi, cũng như đối tác cung cấp và chuyển giao công nghệ cho dự án.

Tại cuộc họp, Phó Thủ tướng nhấn mạnh đây là dự án quy mô lớn, có nhiều nội dung mới, chưa có tiền lệ, do đó cần sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, từ Trung ương đến địa phương. Ông yêu cầu các bộ, ngành, địa phương bám sát và thực hiện nghiêm các nghị quyết, kết luận, chỉ đạo của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội và các cơ quan liên quan.

Theo đó, việc triển khai dự án cần được đánh giá tổng thể trên nhiều khía cạnh như kinh tế, chính trị, đối ngoại, tài chính, cũng như mô hình quản lý, vận hành và khai thác.

Đặc biệt, cần chú trọng yếu tố chuyển giao công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực, tiến tới làm chủ công nghệ và phát triển ngành công nghiệp đường sắt trong nước.

Phó Thủ tướng cũng lưu ý bài học từ một số dự án đường sắt đô thị trước đây, khi việc sử dụng các công nghệ khác nhau, tiêu chuẩn thiếu đồng bộ đã dẫn đến khó khăn trong kết nối. Những hạn chế này cần được khắc phục, tránh lặp lại trong dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam.

Về nhiệm vụ cụ thể, Phó Thủ tướng giao Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với Bộ Công Thương, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Tư pháp cùng các cơ quan liên quan sớm hoàn thiện và trình phê duyệt hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật cho đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam theo hướng đồng bộ, hiện đại, tiệm cận tiêu chuẩn quốc tế.

Đây sẽ là cơ sở để lựa chọn công nghệ, tư vấn và nhà thầu, đồng thời gắn với yêu cầu bắt buộc về chuyển giao công nghệ, nâng dần tỷ lệ nội địa hóa và từng bước tự chủ.

"Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đang ở giai đoạn rất quan trọng chuẩn bị lựa chọn đơn vị tư vấn, nhà thầu. Chính phủ sẽ chịu trách nhiệm về việc lựa chọn này trên cơ sở đề xuất của Bộ Xây dựng và các bộ, ngành có liên quan", Phó Thủ tướng nói.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu việc bố trí nguồn lực đầu tư cần được tính toán kỹ lưỡng, bảo đảm trọng tâm, trọng điểm, tạo hiệu ứng lan tỏa cho tăng trưởng, đồng thời hướng tới xây dựng tuyến đường sắt hiện đại, có tầm nhìn dài hạn và bảo đảm tự chủ công nghệ.

Các bộ, ngành cần tiếp tục đẩy nhanh tiến độ các công việc đã triển khai, đồng thời chủ động đề xuất giải pháp mới để sớm hiện thực hóa mục tiêu đưa tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam vào vận hành với hiệu quả tối ưu.